Μεγαλύτερη η εξάρτηση του ελληνικού τουρισμού από το καλοκαίρι, σε σχέση με τους ανταγωνιστές στη Μεσόγειο.Αυτό είναι από τα βασικά συμπεράσματα της μελέτης των Mabrian και Data Appeal για τις ευρωπαϊκές αγορές, που δημοσιεύθηκε πρόσφατα.
Η μάχη με την εποχικότητα παραμένει η μεγαλύτερη ανοιχτή πληγή του ελληνικού τουρισμού, ακόμη και σε μια περίοδο διαδοχικών ρεκόρ αφίξεων και εσόδων. Νέα ευρωπαϊκή μελέτη για τις τάσεις στη Μεσόγειο δείχνει ότι η Ελλάδα εξακολουθεί να εξαρτάται υπερβολικά από το καλοκαίρι, ωστόσο αρχίζουν να διαμορφώνονται οι πρώτες ενδείξεις διεύρυνσης της σεζόν, κυρίως μέσω αεροπορικής συνδεσιμότητας, εμπειριών και city break ταξιδιών.
Μιλώντας με αριθμούς, η Ελλάδα εμφανίζει εξάρτηση από το καλοκαίρι σε βαθμό 72,9%, ποσοστό αισθητά υψηλότερο από την Ισπανία (52,8%), την Ιταλία (58,7%) και την Πορτογαλία (54,5%). Μόνο η Κροατία καταγράφει μεγαλύτερη εξάρτηση από τους θερινούς μήνες, στο 79,1%. Με απλά λόγια, σχεδόν τα τρία τέταρτα της τουριστικής δραστηριότητας στην Ελλάδα εξακολουθούν να συγκεντρώνονται στο καλοκαιρινό τρίμηνο, γεγονός που επιβαρύνει υποδομές, πιέζει τις τοπικές κοινωνίες και αφήνει μεγάλο μέρος του ξενοδοχειακού δυναμικού υποαξιοποιημένο για σημαντικό διάστημα του έτους.
Η εικόνα, πάντως, δεν είναι ενιαία. Η μελέτη δείχνει ότι η χαμηλή περίοδος αρχίζει να αποκτά πιο συγκεκριμένο προφίλ ταξιδιώτη. Τους χειμερινούς μήνες, η Ελλάδα προσελκύει κυρίως εγχώριους ταξιδιώτες (41,2%), αλλά και επισκέπτες από την Τουρκία (60,3%) και το Ισραήλ (76,9%), με κυρίαρχο κοινό τα ζευγάρια και προτίμηση κυρίως σε ξενοδοχεία τριών και τεσσάρων αστέρων. Αντίστοιχα, το φθινόπωρο ενισχύονται οι αφίξεις από τη Γερμανία (49,1%) και τη Γαλλία (56,4%), ενώ αυξάνεται και η παρουσία ταξιδιωτών υψηλότερης δαπάνης που επιλέγουν καταλύματα τεσσάρων αστέρων. Αυτό μεταφράζεται σε μια σταδιακή μετατόπιση της ζήτησης πέρα από το μοντέλο «ήλιος και θάλασσα», προς πιο σύνθετες μορφές ταξιδιού.
Καθοριστικό ρόλο σε αυτή τη μετάβαση παίζει η αεροπορική συνδεσιμότητα. Η Ελλάδα καταγράφει τη μεγαλύτερη αύξηση διαθέσιμων αεροπορικών θέσεων εκτός σεζόν ανάμεσα στις μεγάλες μεσογειακές αγορές. Για την περίοδο Οκτωβρίου – Δεκεμβρίου 2026, η διαθέσιμη χωρητικότητα αυξάνεται κατά 10,7%, όταν η Ισπανία κινείται ανοδικά κατά 5,4% και η Ιταλία στο +4,2%. Ακόμη πιο ενδιαφέρον είναι ότι η ανάπτυξη αυτή δεν στηρίζεται μόνο στις low cost εταιρείες. Η έρευνα δείχνει πως το 63% της χαμηλής περιόδου συνδεσιμότητας στην Ελλάδα προέρχεται από παραδοσιακές αεροπορικές εταιρείες, στοιχείο που θεωρείται πιο σταθερό και στρατηγικό για τη διεύρυνση της σεζόν. Οι αγορές που εμφανίζουν τη μεγαλύτερη δυναμική για την Ελλάδα εκτός υψηλής περιόδου είναι το Ισραήλ, με εκρηκτική αύξηση 54,3% στις διαθέσιμες αεροπορικές θέσεις, η Γερμανία με άνοδο 19,7%, η Ιταλία με 7,7% και το Ηνωμένο Βασίλειο με 5,9%. Πρόκειται ουσιαστικά για τις αγορές πάνω στις οποίες «χτίζεται» το νέο στοίχημα του δωδεκάμηνου τουρισμού.
Σημαντικό πλεονέκτημα για την εκτός σεζόν περίοδο παραμένει και το κόστος διαμονής. Η Ελλάδα εμφανίζει από τις μεγαλύτερες μειώσεις ξενοδοχειακών τιμών στη Μεσόγειο κατά τους μήνες Ιανουάριο – Μάρτιο σε σχέση με το καλοκαίρι. Οι τιμές στα ξενοδοχεία τριών αστέρων υποχωρούν κατά 43,4%, στα τετράστερα αυξομειώνονται μεσοσταθμικά κατά +48% έναντι θερινής βάσης σύγκρισης του report, ενώ στα πεντάστερα η διαφορά φτάνει το 57,7%, με μέση τιμή τα 162 ευρώ.
Η έρευνα καταγράφει επίσης ότι η Ελλάδα διαθέτει ισχυρό απόθεμα εμπειριών που μπορούν να λειτουργήσουν ως «γέφυρα» για ταξίδια χαμηλής περιόδου. Οι πιο δημοφιλείς δραστηριότητες είναι ο πολιτισμός και η γαστρονομία, ενώ σημαντικό ενδιαφέρον συγκεντρώνουν και οι αγορές, η νυχτερινή ζωή και οι οικογενειακές δραστηριότητες. Ειδικά για τους διεθνείς επισκέπτες, οι πολιτιστικές εμπειρίες στην Ελλάδα εμφανίζουν υψηλότερη απήχηση σε σχέση με τους εγχώριους ταξιδιώτες, στοιχείο που δείχνει ότι η χώρα μπορεί να κεφαλαιοποιήσει πολύ περισσότερο το city break προϊόν, τον πολιτιστικό τουρισμό και τη γαστρονομία εκτός καλοκαιριού.
Στην ίδια κατεύθυνση λειτουργεί και η αντίληψη για το κλίμα. Η μελέτη επισημαίνει ότι η Ελλάδα συγκαταλέγεται στους «double-window destinations», δηλαδή στους προορισμούς που μπορούν να αξιοποιήσουν δύο ισχυρές ταξιδιωτικές περιόδους μέσα στο έτος λόγω καιρικών συνθηκών, την άνοιξη και το φθινόπωρο.