Υπάρχει μια εικόνα που αρχίζει να εμφανίζεται ξανά όλο και συχνότερα στις παραλίες, στα αεροδρόμια και στα πλοία. Κάποιος κρατά ένα βιβλίο. Όχι ένα tablet. Όχι το κινητό του. Ένα κανονικό βιβλίο, με σελιδοδείκτη, τσακισμένες γωνίες και σελίδες που κινούνται από τον αέρα.
Ίσως να μην το είχαμε προσέξει, γιατί για πολλά χρόνια η εικόνα αυτή δεν ήταν συχνή. Οι διακοπές γέμισαν οθόνες. Διαβάζαμε ειδήσεις, απαντούσαμε σε μηνύματα, χαζεύαμε φωτογραφίες ή βλέπαμε βίντεο. Το βιβλίο έμενε συχνά στο ράφι με την υπόσχεση ότι «φέτος θα το πάρω μαζί μου». Και συνήθως δεν το παίρναμε.
Κι όμως, κάτι φαίνεται να αλλάζει.
Τα τελευταία χρόνια, μαζί με την άνοδο του λεγόμενου slow living και του slow travel, πολλοί αναζητούν έναν διαφορετικό τρόπο να ζήσουν τις διακοπές τους. Όχι απαραίτητα πιο μακρινές ή πιο πολυτελείς, αλλά πιο ήρεμες. Με λιγότερες ειδοποιήσεις, λιγότερη βιασύνη και περισσότερο χρόνο για πράγματα που δεν έχουν συγκεκριμένο σκοπό.
Ίσως γι’ αυτό αρκετοί επιλέγουν να βάλουν ξανά ένα βιβλίο στη βαλίτσα τους.
Δεν είναι μόνο μια μορφή ψυχαγωγίας. Είναι ένας διαφορετικός τρόπος να περνάς τον χρόνο σου. Για να διαβάσεις ένα βιβλίο χρειάζεται να μείνεις στην ίδια ιστορία για αρκετή ώρα. Δεν αλλάζεις θέμα κάθε τριάντα δευτερόλεπτα, δεν περνάς από έναν σύνδεσμο σε έναν άλλο, δεν διακόπτεσαι από μια νέα ειδοποίηση. Για λίγη ώρα υπάρχει μόνο η ιστορία και ο χρόνος που της αφιερώνεις.
Ίσως αυτό να είναι που αναζητούν πολλοί όταν αφήνουν πίσω την καθημερινότητα. Όχι μόνο λίγες ημέρες ξεκούρασης, αλλά την αίσθηση ότι μπορούν να αφιερωθούν σε ένα μόνο πράγμα, χωρίς να τους αποσπά διαρκώς κάτι άλλο.
Δεν είναι τυχαίο ότι αρκετές πρόσφατες έρευνες για τις ταξιδιωτικές τάσεις δείχνουν αυξημένο ενδιαφέρον για πιο αργούς και λιγότερο φορτωμένους τρόπους διακοπών. Πολλοί ταξιδιώτες δηλώνουν ότι αναζητούν περισσότερο χρόνο για χαλάρωση, ουσιαστικότερη επαφή με τον προορισμό και δραστηριότητες που δεν καθορίζονται από πρόγραμμα ή συνεχή ψηφιακή σύνδεση. Ίσως γι’ αυτό αρκετοί επιλέγουν να πάρουν μαζί τους ένα βιβλίο.
Το ενδιαφέρον είναι ότι ένα βιβλίο στις διακοπές δεν συνοδεύεται από καμία υποχρέωση. Δεν υπάρχει στόχος, προθεσμία ή κάτι που πρέπει να ολοκληρωθεί. Μόνο η διάθεση να χαθείς για λίγο μέσα σε μια ιστορία. Σε μια καθημερινότητα που μας καλεί διαρκώς να κάνουμε κάτι, αυτή η απλή συνήθεια μοιάζει με μια μικρή πολυτέλεια.
Έχουμε συνηθίσει να μετράμε σχεδόν τα πάντα. Τα βήματα που κάναμε, τις θερμίδες που κάψαμε, τις φωτογραφίες που τραβήξαμε, τα μέρη που επισκεφθήκαμε. Ακόμη και οι διακοπές καμιά φορά μοιάζουν με μια λίστα που πρέπει να ολοκληρωθεί πριν επιστρέψουμε.
Ίσως γι’ αυτό πολλοί θυμούνται ακόμη εκείνο το βιβλίο που διάβασαν ένα καλοκαίρι πριν από πολλά χρόνια. Όχι επειδή ήταν απαραίτητα το καλύτερο που είχαν διαβάσει ποτέ, αλλά επειδή συνδέθηκε με έναν συγκεκριμένο τόπο, με τη μυρωδιά της θάλασσας, με έναν απογευματινό καφέ ή με τη σκιά ενός δέντρου. Οι ιστορίες μένουν αλλιώς μέσα μας όταν δεν τις διαβάζουμε βιαστικά.
Ίσως τελικά αυτό να είναι ένα από τα πιο όμορφα πράγματα στις διακοπές. Όχι μόνο ότι αλλάζει ο τόπος γύρω μας, αλλά ότι αλλάζει, έστω και για λίγο, ο τρόπος με τον οποίο ζούμε τον χρόνο. Μπορείς να διαβάσεις δέκα σελίδες, να σηκώσεις το βλέμμα προς τη θάλασσα, να μείνεις για λίγο σιωπηλός και να συνεχίσεις από εκεί που σταμάτησες. Και για μία φορά, δεν έχει σημασία πόση ώρα πέρασε.