Από το Ζαγόρι έως τη Βασιλίτσα, το τουριστικό κεφάλαιο φοράει τα ορειβατικά του

Η Ελλάδα είναι χώρα γεμάτη παραλίες και βουνά. Για δεκαετίες όμως, ο τουριστικός κλάδος αξιοποίησε συντριπτικά μόνο το πρώτο μισό αυτής της ενδιαφέρουσας γεωγραφίας. Με βάση τις μηνιαίες ροές της Τράπεζας της Ελλάδος, 31,14 εκατ. από τις 37,98 εκατ. αφίξεις του 2025 έγιναν μεταξύ Μαΐου και Οκτωβρίου, δηλαδή το 82% μέσα σε έξι μήνες. Ο κλάδος συνολικά έχει πλέον πάρει το μήνυμα πως η ανάπτυξη δεν μπορεί να στηρίζεται μόνο σε ένα όλο και καλύτερο καλοκαίρι, καθώς εμφανίζονται σαφή όρια τόσο στις υποδομές όσο και στις αντοχές των τοπικών πληθυσμών.

Η χώρα λοιπόν μπορεί να μη διαθέτει το μεταφορικό πλέγμα της Ισπανίας ή το πολυθεματικό προϊόν που έχει αναπτύξει με κόπο η Ιαπωνία. Έχει όμως φυσικό ανάγλυφο, ισχυρό τουριστικό brand και έναν οικονομικά εύρωστο κλάδο που αναζητά ανάπτυξη πέρα από το κλασικό μοντέλο «ήλιου και θάλασσας». Η κουβέντα για τον δωδεκάμηνο τουρισμό μόνο καινούργια δεν είναι. Αυτό που αλλάζει είναι ότι η θεωρία αρχίζει να συνοδεύεται από χειροπιαστές κινήσεις και κάπως πιο ολοκληρωμένες επενδύσεις.

Οι επενδυτές στρέφονται προς τους ορεινούς προορισμούς

Αν δει κανείς τη μεγάλη εικόνα, διαφορετικού τύπου επιχειρηματικά κεφάλαια τοποθετούνται ήδη σε ορεινούς προορισμούς, χωρίς να ακολουθούν όλοι το ίδιο μοντέλο. Άλλοι αγοράζουν υπάρχουσες μονάδες, άλλοι αναπτύσσουν μεγαλύτερα resorts και κάποιοι επενδύουν σε μακροχρόνιες παραχωρήσεις. Υπάρχουν δηλαδή και περιπτώσεις όπου οι επενδυτές επιστρέφουν σε ιστορικά ονόματα, επιχειρώντας να τα επανατοποθετήσει στην αγορά.

Ίσως η πιο πρόσφατη κίνηση είναι αυτή της Hellenic Properties στο Ζαγόρι. Τον Σεπτέμβριο απέκτησε το Aristi Mountain Resort & Villas, μια ήδη λειτουργούσα μονάδα με συνολικά 26 δωμάτια, σουίτες και βίλες, με στόχο την αναβάθμιση και επέκτασή της. Τα οικονομικά μεγέθη της συναλλαγής και της νέας επένδυσης δεν έχουν δημοσιοποιηθεί. Η Hellenic Properties έχει θέσει όμως ως στόχο τη δημιουργία ξενοδοχειακής πλατφόρμας 6 έως 8 μονάδων και το Aristi αποτελεί το πρώτο asset της.

Κινητικότητα υπάρχει και νοτιότερα, στον Παρνασσό. Εκεί η ΛΑΜΨΑ επαναφέρει στην αγορά ένα ιστορικό όνομα του ορεινού τουρισμού, προχωρώντας σε ριζική ανακατασκευή και επέκταση του Elatos, με προϋπολογισμό περίπου 35 εκατ. ευρώ. Το συγκρότημα θα ενταχθεί στην Emblems Collection της Accor, με spa και συνεδριακές χρήσεις, ενώ η επαναλειτουργία τοποθετείται στο 2027. Εδώ δεν έχουμε απλώς αναβάθμιση μιας υφιστάμενης μονάδας, αλλά ουσιαστικά επανασύσταση ενός resort με νέο προϊόν και περισσότερες, διαφοροποιημένες πηγές εσόδων.

Πώς στήνονται και χρηματοδοτούνται οι επενδύσεις

Διαφέρει ακόμη και ο τρόπος με τον οποίο στήνονται τα projects. Στο Elatos, για παράδειγμα, τον Μάιο η ΛΑΜΨΑ υπέγραψε 15ετή δανειακή σύμβαση ύψους 19,485 εκατ. ευρώ με την Εθνική Τράπεζα και το Ελληνικό Δημόσιο μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης, με την Accor να μπαίνει ως διεθνής operator και brand και όχι ως χρηματοδότης.

Στη Βασιλίτσα, στα Γρεβενά, ακολουθείται διαφορετικό σχήμα. Η σύμβαση παραχώρησης υπογράφηκε τον Δεκέμβριο του 2025 και κυρώθηκε τον Ιούλιο του 2026. Η U Resort έχει παρουσιάσει πρόγραμμα 36 εκατ. ευρώ με αναβάθμιση αναβατήρων και υποδομών, νέο σαλέ, ξενοδοχειακή μονάδα 56 δωματίων και συνεδριακούς χώρους. Σύμφωνα με τον επενδυτή, η χρηματοδότηση θα συνδυάζει ίδια κεφάλαια, Ταμείο Ανάκαμψης και τραπεζικό δανεισμό, χωρίς να έχει δημοσιοποιηθεί αντίστοιχη υπογεγραμμένη χρηματοδότηση. Η έναρξη του σχεδίου τοποθετείται στον Απρίλιο του 2027.

Κάπως σε πιο πρώιμη φάση βρίσκεται η παραχώρηση του Ξενία Βυτίνας. Η OTUS ανακηρύχθηκε τον Μάιο οριστικός πλειοδότης για τη μακροχρόνια εκμίσθωση του ακινήτου από την ΕΤΑΔ. Το project βρίσκεται ακόμη σε αρχικό στάδιο, χωρίς τεκμηριωμένη έναρξη κατασκευών ή συγκεκριμένη ημερομηνία επαναλειτουργίας.

Και τι θα γίνεται τους μήνες δίχως χιόνι;

Το κρίσιμο επιχειρηματικό ερώτημα δεν είναι πόσο καλό μπορεί να γίνει ένα χιονοδρομικό κέντρο ή πόσο πολυτελές ένα ορεινό resort, αλλά τι θα πουλά όταν δεν θα υπάρχει χιόνι. Το Ανήλιο στο Μέτσοβο δίνει μια πρώτη εικόνα. Το σχέδιο αναβάθμισης του χιονοδρομικού έχει προϋπολογισμό 9,99 εκατ. ευρώ, συνδέεται με χρηματοδότηση μέσω του «Ελλάδα 2.0» ενώ στο πλαίσιο του έργου έχει ήδη παραδοθεί νέος εξαθέσιος αναβατήρας.Το 82% των διεθνών αφίξεων του 2025 συγκεντρώθηκε στο εξάμηνο Μαΐου–Οκτωβρίου. Το επόμενο στοίχημα του ελληνικού τουρισμού είναι να δημιουργήσει έσοδα στους μήνες που σήμερα παραμένουν υποαξιοποιημένοι.

Ταυτόχρονα, σημαντικά κεφάλαια κατευθύνονται πλέον και σε υποδομές που επιχειρούν να κάνουν πιο προβλέψιμη τη χειμερινή λειτουργία. Στα 3–5 Πηγάδια της Νάουσας, η επένδυση των 10 εκατ. ευρώ περιλαμβάνει εκσυγχρονισμό του συστήματος τεχνητής χιόνωσης, με νέα κανόνια και αυτοματισμούς, περιορίζοντας έτσι την εξάρτηση από τη φυσική χιονόπτωση. Η τεχνητή χιόνωση δεν καταργεί την ανάγκη για κατάλληλες χαμηλές θερμοκρασίες, δίνει όμως στα χιονοδρομικά μεγαλύτερο έλεγχο στη διάρκεια και στην ποιότητα της χειμερινής περιόδου.

Η ίδια επένδυση στα 3–5 Πηγάδια περιλαμβάνει και mountain coaster, ενώ στο Χιονοδρομικό Κέντρο Καρπενησίου το εγκεκριμένο σχέδιο των 9,9 εκατ. ευρώ προβλέπει, πέρα από νέο εναέριο αναβατήρα, mountain coaster και πίστα dry slope. Πρόκειται για υποδομές σχεδιασμένες ώστε να δημιουργούν δραστηριότητα ακόμη και όταν το βουνό δεν είναι χιονισμένο.

Εδώ βρίσκεται και η δεύτερη πλευρά του στοιχήματος. Για να λειτουργήσει ένα ορεινό προϊόν τέσσερις εποχές χρειάζονται πρόσθετοι λόγοι επίσκεψης, από πεζοπορία, ποδήλατο και άλλες υπαίθριες δραστηριότητες μέχρι wellness, γαστρονομικές εμπειρίες, αθλητικές διοργανώσεις, εταιρικές εκδηλώσεις και festivals. Είναι ένα concept που, με διαφορετικό μείγμα κάθε φορά, εμφανίζεται στο Elatos, στο Aristi και στη Βασιλίτσα και πλέον περνά ακόμη και στον σχεδιασμό των ίδιων των χιονοδρομικών κέντρων.

Σε κάθε περίπτωση, το αν οι παραπάνω επενδύσεις θα πετύχουν και κυρίως αν θα υπάρξει συνέχεια σε αυτή την επενδυτική στροφή θα κριθεί από το πόσο ολοκληρωμένο είναι τελικά το επιχειρηματικό σχέδιο που θα μπορούν να υπηρετούν οι μονάδες από την πρώτη έως και την τελευταία ημέρα λειτουργίας τους. Γιατί άλλο είναι να σχεδιάζεις ένα προϊόν τεσσάρων εποχών και άλλο να καταφέρνεις να το εκτελείς αποτελεσματικά στην πράξη. Η οικονομική απόδοση των επενδύσεων και η ανταπόκριση του κοινού, τόσο από την Ελλάδα όσο και από το εξωτερικό, είναι εκείνες που τελικά θα καθορίσουν αν αυτή η κινητικότητα μπορεί να εξελιχθεί σε ένα δεύτερο, βιώσιμο κύμα ανάπτυξης του ελληνικού τουρισμού, αυτή τη φορά μακριά από τη θάλασσα.