THE BULLET POINT "PREVIEW"
Η Ρόδος, με μόλις τέσσερις άδειες, συγκεντρώνει σχεδόν το ένα τρίτο της νέας πεντάστερης δόμησης της χώρας, χάρη σε δύο μεγάλα resorts στους Πεύκους και στο Κιοτάρι.
Η Μύκονος είχε 15 πράξεις για πεντάστερα μέσα στο 2026, όλες ενημερώσεις σε άδειες που είχαν ήδη εκδοθεί, χωρίς καμία νέα άδεια ή προέγκριση.
Στην ουρά περιμένουν 42 προεγκρίσεις για νέα πεντάστερα, οι περισσότερες σε Κυκλάδες, Δωδεκάνησα και Κρήτη, ενώ η Βόρεια Ελλάδα έχει μόλις μία, στη Θεσσαλονίκη.
Κάθε εβδομάδα κυκλοφορούν πρωτοσέλιδα για νέα πεντάστερα που παίρνουν «πράσινο φως». Όμως το πράσινο φως δεν σημαίνει πάντα το ίδιο πράγμα. Προεγκρίσεις, αποδοχή περιβαλλοντικών όρων και εγκρίσεις από δημοτικές αρχές δεν σημαίνουν ότι χτίζονται νέα κτίρια. Μόνο όταν μπαίνουν υπογραφές στην πλήρη οικοδομική άδεια επιτρέπεται να μπουν μπουλντόζες. Στο τέλος της ημέρας αυτή είναι που έχει σημασία.
Το THETOTALBUSINESS εξέτασε όλες τις πολεοδομικές πράξεις που αναρτήθηκαν στη Διαύγεια από την 1η Ιανουαρίου έως τις 9 Νοεμβρίου 2026 για ξενοδοχεία 5 αστέρων. Πρόκειται για 270 πράξεις από τις Υπηρεσίες Δόμησης όλης της χώρας. Εξ αυτών, μόλις 41 είναι πλήρεις οικοδομικές άδειες και από αυτές μόνο οι 29 αφορούν ξενοδοχεία που χτίζονται από την αρχή, μιας που οι υπόλοιπες είναι αλλαγές χρήσης, ανακαινίσεις και επεκτάσεις. Αν το δει κανείς μακροσκοπικά, μόλις μία στις εννιά πράξεις για πεντάστερα ξενοδοχεία πρόκειται για πραγματικά νέα οικοδομική άδεια.
Στο Νότιο Αιγαίο χτίζονται τα μισά νέα ξενοδοχεία
Οι 29 νέες άδειες συγκεντρώνονται σε λίγες, γνωστές συστάδες. Οι Κυκλάδες έχουν τις περισσότερες, δέκα, με τη Μήλο μόνη της να παίρνει τέσσερις μέσα σε τέσσερις μήνες, παρά την έρευνα που ζήτησε τον Ιανουάριο το υπουργείο Περιβάλλοντος για άδεια ξενοδοχείου στο νησί. Ακολουθούν η Πάρος με τρεις και από μία η Νάξος, η Σαντορίνη και η Φολέγανδρος. Πρόκειται όμως για μικρές μονάδες, αφού και οι δέκα μαζί αθροίζουν 17.500 τετραγωνικά νέας δόμησης.
Ο μεγάλος όγκος βρίσκεται αλλού. Η Ρόδος με τέσσερις μόνο άδειες συγκεντρώνει 25.700 τετραγωνικά, σχεδόν το ένα τρίτο της νέας δόμησης όλης της χώρας, χάρη σε δύο μεγάλα resorts στους Πεύκους της Λίνδου και στο Κιοτάρι, 392 και πάνω από 300 κλινών αντίστοιχα. Στην Κρήτη και οι τέσσερις άδειες βγήκαν στα Χανιά, ενώ Ηράκλειο και Λασίθι έμειναν σε προεγκρίσεις και αναθεωρήσεις. Στο Ιόνιο οι τέσσερις άδειες μοιράζονται ισόποσα ανάμεσα σε Ζάκυνθο και Κεφαλονιά. Η ηπειρωτική χώρα δίνει έξι άδειες, με μεγαλύτερη αυτή των 300 κλινών στην παραλίμνια ζώνη των Ιωαννίνων, ενώ μία ακόμη βγήκε στη Σάμο. Στη Μακεδονία και τη Θράκη δεν εκδόθηκε καμία άδεια για νέο πεντάστερο μέσα στη χρονιά.
Στη Μύκονο μόνο ενημερώσεις υφιστάμενων αδειών
Αν οι άδειες δείχνουν πού ανοίγουν νέα εργοτάξια, οι υπόλοιπες 229 πράξεις δείχνουν πού βρίσκεται ήδη το κεφάλαιο. Οι 166 από αυτές είναι αναθεωρήσεις και ενημερώσεις σε άδειες και προεγκρίσεις που είχαν εκδοθεί παλαιότερα, δηλαδή έργα που αλλάζουν μελέτη, μηχανικό ή ιδιοκτήτη. Οι υπόλοιπες είναι 56 προεγκρίσεις, δύο ανακλήσεις και πέντε εγκρίσεις εργασιών μικρής κλίμακας.
Στις αναθεωρήσεις αδειών περιλαμβάνονται και τα… μεγάλα resorts των πρωτοσέλιδων, σε Ερμιονίδα και Χαλκιδική, που είχαν πάρει άδεια τα προηγούμενα χρόνια και το 2026 απλώς την αναθεωρούν. Εδώ ο χάρτης αντιστρέφεται. Πρώτη είναι η Πάρος με 17 τέτοιες πράξεις, δεύτερη η Μύκονος με 15 και τρίτη η Κως με 14, ενώ Σαντορίνη και Κέρκυρα έχουν από 11. Η Μύκονος είναι η πιο χαρακτηριστική περίπτωση, γιατί το 2026 δεν πήρε ούτε μία νέα άδεια ούτε καν προέγκριση. Το σύνολο της κίνησης στο νησί αφορά ενημερώσεις σε άδειες που είχαν ήδη εκδοθεί.
Οι προεγκρίσεις, από την άλλη, δείχνουν τι μέλλει γενέσθαι το 2027. Μέσα στη χρονιά εκδόθηκαν 56, από τις οποίες 42 αφορούν νέα πεντάστερα. Οι 23 είναι στο Νότιο Αιγαίο και οι 8 στην Κρήτη, με ένα μόνο έργο στη Βόρεια Ελλάδα, ένα οκταώροφο 280 κλινών στη Θεσσαλονίκη. Αναλογικά, η Κρήτη έχει διπλάσιες προεγκρίσεις από άδειες, οκτώ έναντι τεσσάρων. Η απόσταση από την προέγκριση έως την άδεια κυμαίνεται από έξι εβδομάδες, όπως στο Κιοτάρι, έως σχεδόν δύο χρόνια, όπως στο Ημεροβίγλι της Σαντορίνης.
Το συμπέρασμα δεν είναι ότι αδειοδοτούνται λίγα πεντάστερα, αλλά πως αδειοδοτούνται σχεδόν αποκλειστικά εκεί όπου υπάρχουν ήδη. Με τον γενικά αποδεκτό ορισμό, δηλαδή τις νησιωτικές περιφέρειες της χώρας, οι 23 από τις 29 άδειες αφορούν νησιά. Αν το μετρήσει όμως κανείς με πραγματική ακρίβεια, είναι 24 στις 29, καθώς στη λίστα μπαίνει και το Δασκαλειό, ένα νησάκι των Αλκυονίδων που διοικητικά ανήκει στην Κορινθία. Επιπλέον, Ρόδος και Κυκλάδες μαζί, συγκεντρώνουν 43.200 τετραγωνικά, λίγο πάνω από τη μισή δόμηση που προβλέπουν οι νέες άδειες της χρονιάς. Την ίδια ώρα, ολόκληρη η Βόρεια Ελλάδα, με τη Χαλκιδική μέσα, δεν έχει καμία. Η επόμενη χρονιά θα κριθεί από το αν οι 42 προεγκρίσεις γίνουν άδειες και, κυρίως, από το αν κάποια από αυτές κινηθεί μακριά από τα τετριμμένα.
GOOD TO KNOW
Μέσα στο 2026 ανακλήθηκαν δύο άδειες πεντάστερων. Η μία αφορούσε το έργο της Ionian Sun στα Λουρδάτα της Κεφαλονιάς, το οποίο επανήλθε με νέο φάκελο και πήρε πλήρη άδεια στις 6 Νοεμβρίου, μόλις μία μέρα μετά την έγκριση των περιβαλλοντικών όρων. Η δεύτερη αφορούσε πεντάστερο στη Σιθωνία της Χαλκιδικής.
Πίσω από τις μεγαλύτερες άδειες της χρονιάς βρίσκονται γνωστοί ξενοδοχειακοί όμιλοι. Η άδεια στο Κιοτάρι της Ρόδου εκδόθηκε σε εταιρεία της οικογένειας Χατζηλαζάρου, που ελέγχει την H Hotels Collection, και η άδεια στα Ιωάννινα σε εταιρεία του ομίλου Μήτση. Στις Κυκλάδες, αντίθετα, τις άδειες τις παίρνουν κυρίως μικρές οικογενειακές εταιρείες και ιδιώτες.
Το μεγαλύτερο ξενοδοχειακό έργο της Χαλκιδικής δεν είναι νέα ανέγερση. Ο όμιλος Sani/Ikos μετατρέπει τρία ξενοδοχεία που αγόρασε στην Κασσάνδρα, τα Athos Palace, Pallini Beach και Theophano Imperial, στο Ikos Kassandra, με προϋπολογισμό άνω των 400 εκατ. ευρώ. Το Sani Club του ίδιου ομίλου εμφανίζεται το 2026 μόνο με ενημέρωση της άδειας του 2015.
Στην Ερμιόνη, η στρατηγική επένδυση Scarlet Beach προβλέπει πεντάστερο με το σήμα Waldorf Astoria, κατοικίες και βίλες, με προϋπολογισμό περίπου 200 εκατ. ευρώ. Πίσω της βρίσκεται εταιρεία συμφερόντων του σεΐχη Ταχνούν μπιν Ζάγεντ του Άμπου Ντάμπι. Το Ειδικό Σχέδιο Χωρικής Ανάπτυξης του έργου εγκρίθηκε με Προεδρικό Διάταγμα το 2025.
