Μακροζωία, ευεξία, πραγματική αξία, μοναχική διαβίωση, φίλοι και ΑΙ καθορίζουν τον τρόπο που ψωνίζουμε.
Για πολλά χρόνια ψωνίζαμε για να δείχνουμε ποιοι είμαστε, αλλά τώρα, πια, μοιάζει να ψωνίζουμε για να αντέξουμε αυτό που γίναμε.
Κουρασμένοι από χιλιάδες πληροφορίες, δύσπιστοι σε διαφημίσεις, μόνοι σε σπίτια πανάκριβα με οικογενειακές συσκευασίες, αποφασισμένοι να ζήσουμε μέχρι τα 100, αλλά με καλό δέρμα, γερά γόνατα και χρήματα στην άκρη. Οι άνθρωποι, οι γιατροί, οι συγγενείς, εμφανίζονται από οθόνες και η τεχνητή νοημοσύνη προτείνει παπούτσια, βιταμίνες, κρέμες και το σωστό στρώμα για τη μέση. Η Boston Consulting Group ρώτησε περισσότερους από 13.000 ανθρώπους σε 12 χώρες και εξέτασε πάνω από 1.000 εμπορικά σήματα και αυτά που βρήκε απέχουν πολύ από τη παλιά αρχή του «ρίξε την τιμή και θα πουλήσει».
Ακριβό ή φθηνό αλλά να αξίζει
Το 67% των ανθρώπων που συμμετείχαν στην έρευνα δήλωσε ότι θα άφηνε ένα προϊόν στο ράφι, ακόμη κι αν μπορούσε να το πληρώσει, εφόσον δεν πίστευε ότι άξιζε τα χρήματά του. Η χαμηλή τιμή μπορεί να τραβήξει το βλέμμα. Για να ανοίξει το πορτοφόλι χρειάζονται ποιότητα, διάρκεια, ευκολία και η βεβαιότητα ότι δεν αγοράζεται άλλη μία καλοσχεδιασμένη ανοησία. Παρά τα εκατομμύρια που ξοδεύονται σε διαφημίσεις, μόνο το 14% των εταιρειών που εξέτασε η BCG πείθει σταθερά ότι προσφέρει πραγματική αξία. Στα αυτοκίνητα, για παράδειγμα, ο οδηγός μετρά σοβαρά την εξυπηρέτηση μετά την πώληση, όμως μόλις το 5% των εταιρειών ξεχωρίζει σε αυτήν. Η ωραία καμπάνια τελειώνει. Το χαλασμένο αυτοκίνητο μένει.
Να ζήσουμε πολύ και να το χαρούμε κιόλας
Σχεδόν το 75% έβαλε την υγεία και την ευεξία πάνω από κάθε άλλο μέτρο μιας καλής ζωής. Η καριέρα συγκέντρωσε 40% και ο πλούτος μόλις 28%. Η επιτυχία δεν μετριέται πια μόνο με το γραφείο, τον μισθό και το ακριβό ρολόι. Μετριέται με εξετάσεις που βγήκαν καλές, ύπνο χωρίς χάπια και μια σκάλα που ανεβαίνει χωρίς λαχάνιασμα. Η μακροζωία έχει ξεφύγει από τα εργαστήρια και μπήκε στο καλάθι. Πρωτεΐνες, συμπληρώματα, έξυπνα ρολόγια, προληπτικοί έλεγχοι, γυμναστήρια, εφαρμογές ύπνου, θεραπείες ομορφιάς και οικονομικός προγραμματισμός για μια ζωή που φιλοδοξεί να κρατήσει περισσότερο. Η ταχύτητα με την οποία εξαπλώθηκαν οι θεραπείες GLP 1 για την παχυσαρκία έδειξε πόσο γρήγορα μια ιατρική εξέλιξη μπορεί να αλλάξει το φαγητό, τα ρούχα, την άσκηση, ακόμη και το μέγεθος μιας μερίδας. Ο καταναλωτής της μακροζωίας δεν αγοράζει απλώς χρόνια. Αγοράζει την ελπίδα ότι θα τα ζήσει όρθιος, αυτόνομος και κάπως πιο όμορφος.
Ένας άνθρωπος, μια ζωή και έξι γιαούρτια που λήγουν
Στις πλουσιότερες χώρες, το 30% των νοικοκυριών αποτελείται πια από έναν άνθρωπο, ποσοστό αυξημένο κατά 6 μονάδες από το 2010. Στη Γερμανία, τη Σουηδία, τη Γαλλία και την Ιταλία πλησιάζει το 40%, ενώ Ιαπωνία και Νότια Κορέα ακολουθούν γρήγορα. Οι περισσότεροι περιγράφουν αυτή τη ζωή με λέξεις ευχάριστες. Ηρεμία, έλεγχος, ανεξαρτησία. Μόνο που τα καταστήματα εξακολουθούν να τους αντιμετωπίζουν σαν οικογένεια τεσσάρων ατόμων. Μεγάλες συσκευασίες, προσφορές πολλών τεμαχίων, κατσαρόλες για λόχο, ψυγεία τεράστια και συνδρομές σχεδιασμένες για σπίτια γεμάτα κόσμο. Τα μονοπρόσωπα νοικοκυριά ξοδεύουν κατά κεφαλήν δύο έως τρεις φορές περισσότερα από τα πολυμελή. Παρ’ όλα αυτά, από 50% έως 70% όσων ζουν μόνοι λένε ότι τα προϊόντα και οι υπηρεσίες δεν έχουν σχεδιαστεί για εκείνους. Δεν θέλουν απαραίτητα έκπτωση για τρία κιλά κοτόπουλο. Θέλουν μία καλή μερίδα που δεν θα καταλήξει στα σκουπίδια. Αποφασίζουν επίσης γρηγορότερα, χωρίς οικογενειακά συμβούλια, παιδικές αντιρρήσεις και μηνύματα για το ποιος προτιμά ποιο απορρυπαντικό. Έχουν περίπου 30% λιγότερες επαφές με διαφημίσεις, κριτικές και καταστήματα πριν επιλέξουν. Όταν βρουν κάτι που τους βολεύει, συνήθως επιστρέφουν. Η πίστη τους κερδίζεται με το σωστό μέγεθος, τη σταθερή ποιότητα και την ευκολία. Όχι με έξι γιαούρτια στην τιμή των πέντε.
Φίλοι, ειδικοί και ένας αλγόριθμος που τα ξέρει όλα
Το 43% αισθάνεται ψυχική εξάντληση από τον όγκο των πληροφοριών, ενώ περισσότεροι από τους μισούς δεν εμπιστεύονται απόλυτα καμία πηγή. Διαφημίσεις, influencers, αξιολογήσεις, χορηγούμενα βίντεο και ατέλειωτα σχόλια έχουν κάνει ακόμη και την αγορά μιας ηλεκτρικής σκούπας μικρή διδακτορική διατριβή. Έτσι, οι άνθρωποι επιστρέφουν στους φίλους, στην οικογένεια και στους ειδικούς. Μαζί τους ρωτούν πλέον και την AI. Το 31% τη χρησιμοποιεί έστω περιστασιακά πριν ψωνίσει και το 19% συμβουλεύεται συστηματικά τα εργαλεία της. Από αυτούς, το 70% αγοράζει τελικά όσα του προτείνονται. Η AI απαντά χωρίς ωράριο, θυμάται τι ζητήθηκε, συγκρίνει δεκάδες επιλογές και δεν κουράζεται στην εκατοστή ερώτηση για καφετιέρες. Για το 63% άνοιξε τον δρόμο προς εταιρείες που διαφορετικά δεν θα γνώριζε ποτέ. Το 20% δηλώνει ότι την εμπιστεύεται πλήρως και άλλο ένα 15% πιστεύει ότι θα το κάνει μέχρι το 2030 γιατί ο φόβος στην μηχανή κερδίζει με 60%. Οι άνθρωποι αποφεύγουν να μοιράζονται προσωπικά ή ευαίσθητα στοιχεία και ναι θέλουν πρόταση για καλό και οικονομικό στρώμα, αλλά διστάζουν να παραδώσει ολόκληρο το ιατρικό ιστορικό, τις οικονομίες και τις αϋπνίες του στην ΑΙ. Μέχρι χθες, μια εταιρεία πλήρωνε για να πλασαριστεί στα ράφια πρώτη και να κάνει διαφήμιση σε σημείο πλύσης εγκεφάλου.
Τώρα, πια, τίποτα απ αυτά δεν πείθει! Νέοι καιροί και άλλες συνήθειες με την ΑΙ να τα ξέρει όλα.
