THE BULLET POINT "PREVIEW"
ΕΕ και Καναδάς συναντώνται στο Μόντρεαλ στις 29–30 Οκτωβρίου, με στόχο μια νέα συμμαχία. Η von der Leyen έχει προτείνει στον Καναδά να γίνει το πρώτο «συνδεδεμένο μέλος» της ΕΕ.
Η Ουκρανία αντιμετωπίζει χρηματοδοτικό κενό περίπου 70 δισ. ευρώ για το 2027, και οι Βρυξέλλες ζητούν από εταίρους εκτός ΕΕ να αυξήσουν τη συνεισφορά τους.
Η εμπορική συμφωνία ΕΕ–Καναδά εφαρμόζεται προσωρινά εδώ και εννέα χρόνια, αλλά δεν την έχουν επικυρώσει ακόμη όλα τα κράτη-μέλη.
Η πρώτη τελεία. Την Πέμπτη και την Παρασκευή, η Ursula von der Leyen και ο António Costa συναντούν στο Μόντρεαλ τον Καναδό πρωθυπουργό Mark Carney. Ο Carney μιλά για μια συμμαχία «αρκετά ισχυρή ώστε κανείς να μην μπορεί να υπαγορεύει τις επιλογές μας». Τον Σεπτέμβριο, η von der Leyen πρότεινε στον Καναδά να γίνει το πρώτο «συνδεδεμένο μέλος» της ΕΕ.
Η δεύτερη τελεία. Την ίδια ώρα, η Ουκρανία αντιμετωπίζει χρηματοδοτικό κενό περίπου 70 δισ. ευρώ για το 2027 και οι Βρυξέλλες ζητούν από εταίρους εκτός ΕΕ να αυξήσουν τη συνεισφορά τους. Η σύνοδος στο Μόντρεαλ είναι μια ευκαιρία να τεθεί το θέμα. Ο Καναδάς βρίσκεται σε εμπορική κόντρα με τις ΗΠΑ, τον μεγαλύτερο πελάτη του.
Η γραμμή. Όταν ο κοινός μεγάλος σύμμαχος γίνεται απρόβλεπτος, οι υπόλοιποι πλησιάζουν μεταξύ τους. Ευρώπη και Καναδάς δεν ανακαλύπτουν τώρα ότι μοιράζονται αξίες. Ανακαλύπτουν ότι μοιράζονται ρίσκο: την εξάρτηση από την αμερικανική αγορά και από μια αμερικανική ομπρέλα ασφαλείας που δεν θεωρούν πια εξίσου δεδομένη. Η απάντηση λέγεται διαφοροποίηση: στην ενέργεια, στις κρίσιμες πρώτες ύλες και στην άμυνα.
Η άλλη ανάγνωση. Από τα λόγια ως την πράξη η απόσταση είναι μεγάλη. Η εμπορική συμφωνία ΕΕ–Καναδά εφαρμόζεται προσωρινά εδώ και εννέα χρόνια και δεν την έχουν επικυρώσει ακόμη όλα τα κράτη-μέλη. Και το «συνδεδεμένο μέλος» δεν υπάρχει ακόμη ως θεσμός.
Η σκέψη που μένει. Η πραγματική δοκιμασία αυτής της συμμαχίας δεν θα έρθει όσο η Ουάσιγκτον παραμένει απρόβλεπτη. Θα έρθει αν ξαναγίνει προβλέψιμη. Τότε θα φανεί αν Ευρώπη και Καναδάς έχτισαν μια στρατηγική σχέση ή απλώς ένα αντίβαρο στην αβεβαιότητα.
GOOD TO KNOW
Ο πρώτος μη ευρωπαϊκός εταίρος στο SAFE. Ο Καναδάς έγινε η πρώτη μη ευρωπαϊκή χώρα που μπήκε στο SAFE, το ευρωπαϊκό πρόγραμμα δανείων για αμυντικές προμήθειες. Έτσι οι καναδικές εταιρείες αποκτούν πρόσβαση στις προμήθειες που χρηματοδοτούνται μέσω του προγράμματος.
Η φέτα στον Καναδά. Με την εμπορική συμφωνία ΕΕ–Καναδά, οι Καναδοί παραγωγοί που έφτιαχναν ήδη «φέτα» πριν από τις 18 Οκτωβρίου 2013 κράτησαν το δικαίωμα να χρησιμοποιούν το όνομα. Οι νέοι παραγωγοί πρέπει να γράφουν «τύπου φέτα» ή «απομίμηση φέτας» και δεν μπορούν να παραπέμπουν στην Ελλάδα στη συσκευασία. Η Ελλάδα είχε εκφράσει τότε ενστάσεις για την προστασία των ονομασιών προέλευσης.
Λιγότερο εξαρτημένος, αλλά ακόμη εξαρτημένος. Σύμφωνα με τη στατιστική υπηρεσία του Καναδά, τον Δεκέμβριο του 2025 το 67,4% των καναδικών εξαγωγών αγαθών πήγε στις ΗΠΑ. Ήταν το χαμηλότερο ποσοστό από τον Μάιο του 2020.
