18 Ιούν 2024
READING

Ψηφιακός μετασχηματισμός, ωραία λόγια-δύσκολες πράξεις

5 MIN READ

Ψηφιακός μετασχηματισμός, ωραία λόγια-δύσκολες πράξεις

Ψηφιακός μετασχηματισμός, ωραία λόγια-δύσκολες πράξεις

Τα τελευταία χρόνια, η έννοια του ψηφιακού μετασχηματισμού έχει εισβάλει στην καθημερινότητά μας τόσο σε ιδιωτικό, όσο και δημόσιο επίπεδο, αναφορικά με τις επιχειρήσεις και τις διάφορες υπηρεσίες, γεγονός που αφορά μάλιστα το παγκόσμιο στερέωμα, με στόχο τη βελτίωση και ταχύτερη επίτευξη των διαφόρων διαδικασιών, των υπηρεσιών, των προϊόντων και των εμπειριών κάθε επιχείρησης. Με τις τεχνολογικές εξελίξεις να τρέχουν, η ψηφιακή μετάβαση είναι πια επιτακτικής σημασίας, ενώ πολλοί οργανισμοί, κυρίως δημόσιοι έχουν ήδη ψηφιοποιήσει πολλές από τις υπηρεσίες τους, με στόχο την παροχή χρηστικών υπηρεσιών και εξοικονόμησης χρόνου για τους πολίτες.

Σε τι στάδιο βρίσκεται όμως η Ελλάδα αναφορικά με το λεγόμενο digital transformation και πόσο καλά τα πάει σε δημόσιο και ιδιωτικό επίπεδο;

Ψηλά στην ατζέντα των ελληνικών επιχειρήσεων ο ψηφιακός μετασχηματισμός

Σύμφωνα με ευρήματα του European Payment Report για την Ελλάδα του 2024, που παρουσιάζει η Intrum, οι ελληνικές επιχειρήσεις, αν και βρίσκονται σε χαμηλό ακόμη επίπεδο, έχουν θέσει σε προτεραιότητα τον ψηφιακό μετασχηματισμό τους.  Στην έρευνα στην οποία συμμετείχαν 240 εκπρόσωποι από επιχειρήσεις σε 15 κλάδους της ελληνικής αγοράς, περίπου 8 στις 10 (το 77%) των επιχειρήσεων που συμμετείχαν δηλώνει ότι στρατηγική προτεραιότητα για τη φετινή χρονιά αποτελεί η ψηφιακή μετάβαση, ενώ 7 στις 10 (το 72%) δηλώνουν ότι έχουν ως στόχο να μειώσουν τα κόστη και να βελτιώσουν την αποδοτικότητά τους.

Πράγματι, όπως φαίνεται, η ψηφιοποίηση των διαδικασιών έχει πολλαπλά οφέλη για τις επιχειρήσεις του ιδιωτικού τομέα. Από τον εκσυγχρονισμό των διαδικασιών και την καλύτερη ροή τους, μέχρι την ενίσχυση της αποδοτικότητας και την εξωστρέφεια και την ασφάλεια της επιχείρησης. Και βέβαια, όλα αυτά οδηγούν στην ανάπτυξη και την κερδοφορία.

Τα αγκάθια της αλλαγής

Στην πράξη όμως, για την επίτευξη των παραπάνω, ο δρόμος δεν είναι «στρωμένος με ροδοπέταλα», ειδικά στα ελληνικά δεδομένα. Οι επιχειρήσεις καλούνται να αντιμετωπίσουν διάφορες προκλήσεις, που έχουν να κάνουν με ένα ευρύ φάσμα παραγόντων, από τον οικονομικό τομέα, μέχρι τις γνώσεις, ακόμη και τη διάθεση για αλλαγή.

Στην πραγματικότητα, ως ένα σημείο, θα πρέπει να αλλάξει ολόκληρο το επιχειρηματικό μοντέλο που ακολουθεί μία επιχείρηση, με ριζικές αλλαγές στη νοοτροπία, τη δομή, τη στρατηγική και τον τρόπο διαχείρισης των διαδικασιών. Σε αυτό το πλαίσιο, η έλλειψη της τεχνογνωσίας είναι ίσως ένα από τα πιο βασικά προβλήματα. Τεχνητή νοημοσύνη, ανάπτυξη εφαρμογών για κινητά και κυβερνοασφάλεια είναι μερικά μόνο από τα πιο κρίσιμα πεδία που περιλαμβάνει ο ψηφιακός μετασχηματισμός και απαιτούν συγκεκριμένες δεξιότητες από τους ανθρώπους που στελεχώνουν τις επιχειρήσεις. Ιδιαίτερα όσον αφορά το ζήτημα της κυβερνοασφάλειας, πρέπει να τονίσουμε ότι λόγω της έκθεσης δεδομένων σε ψηφιακές πλατφόρμες, υπάρχει σοβαρός κίνδυνος ασφάλειας των επιχειρήσεων, γεγονός που δημιουργεί αυξημένη ανάγκη για λήψη μέτρων.

Ταυτόχρονα, οι συνεχείς τεχνολογικές εξελίξεις και οι αλλαγές στον κλάδο της πληροφορικής απαιτούν στενή παρακολούθηση, αναπροσαρμογή των στρατηγικών και γρήγορα «αντανακλαστικά». Σε αυτό το πλαίσιο, συνεχώς αλλάζουν και οι προσδοκίες και ανάγκες των καταναλωτών, δημιουργώντας έναν ακόμη «πονοκέφαλο» στις επιχειρήσεις.

Τέλος, ένα από τα μεγαλύτερα ζητήματα που προκύπτουν στην πορεία προς την αλλαγή είναι ο διαθέσιμος προϋπολογισμός, που σε αρκετές περιπτώσεις κρατά πίσω της επιχειρήσεις που αδυνατούν να διαθέσουν budget για τα ψηφιακά εργαλεία που απαιτούνται.

Τι συμβαίνει στην Ελλάδα

Σε συνολικό επίπεδο, η Ελλάδα απέχει αρκετά βήματα πίσω, όσον αφορά στον ψηφιακό μετασχηματισμό, σε σχέση με τις άλλες χώρες της ΕΕ. Πρέπει να τονίσουμε βέβαια ότι στον δημόσιο τομέα έχουν γίνει σημαντικά βήματα, με φόντο και τον στόχο της μετάβασης στην Ψηφιακή Δεκαετία του 2030 (σύμφωνα με τον στόχο της ΕΕ, τουλάχιστον το 80% όλων των ενηλίκων θα πρέπει να διαθέτει ελάχιστες βασικές ψηφιακές δεξιότητες έως το 2030), με ίσως χαρακτηριστικότερο παράδειγμα την πύλη του gov.gr και τις υπηρεσίες που αυτή καλύπτει, όμως και πάλι υπάρχουν τεράστια κενά που πρέπει να καλυφθούν.

Σύμφωνα με στοιχεία του 2022, η Ελλάδα βρισκόταν αρκετά χαμηλά στη λίστα που καταρτίζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τις επιδόσεις των κρατών μελών στην ψηφιοποίηση του Δημοσίου, ξεπερνώντας μόνο τη Ρουμανία. Στην έκθεση DESI (Δείκτης Ψηφιακής Οικονομίας και Κοινωνίας) καταγράφηκε ότι έχει αυξηθεί ο αριθμός των Ελλήνων που έχει εξοικειωθεί με τις συναλλαγές με το κράτος μέσω των διαδικτυακών πυλών, παρότι είναι εμφανής ακόμη ο ψηφιακός αναλφαβητισμός σε μεγάλο μέρος του πληθυσμού, ιδιαίτερα μεγάλων ηλικιών, ενώ, από πλευράς κράτους, υπάρχει ακόμη σημαντικό κενό στην ψηφιοποίηση δημοσίων εγγράφων που χρειάζονται άμεσα ιδιώτες και επιχειρήσεις.

Επίσης, αναφορικά με τις ψηφιακές δημόσιες υπηρεσίες για τους πολίτες, όπου κριτήριο είναι οι υπηρεσίες και οι χρήσιμες για τον πολίτη πληροφορίες μέσω κυβερνητικών πυλών, η Ελλάδα βρίσκεται στην προτελευταία θέση, ξεπερνώντας μόνο την Ρουμανία. Στην ίδια θέση βρέθηκε και σχετικά με τις διαθέσιμες ηλεκτρονικά και διασυνοριακά σε άλλα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ηλεκτρονικές υπηρεσίες για την έναρξη επιχείρησης.

Παράλληλα, καθυστέρηση υπάρχει και όσον αφορά τις ιδιωτικές επιχειρήσεις, αλλά και τους ιδιώτες. Με βάση τα στοιχεία της Eurostat, η Ελλάδα με ποσοστό 52,5% βρίσκεται λίγο κάτω από το μέσο όρο της ΕΕ που είναι στο 53,9%, αναφορικά με τις βασικές ψηφιακές δεξιότητες των πολιτών. Όσον αφορά τη σχετική κατάρτιση στις επιχειρήσεις, στην Ελλάδα το ποσοστό εκπαίδευσης από τις επιχειρήσεις προς τους εργαζομένους  ήταν ιδιαίτερα χαμηλό, καθώς δεν ξεπέρασε το 13,5%.

Γενικώς, η χώρα μας φαίνεται πως υστερεί σε ψηφιακές υποδομές και δεξιότητες, κυρίως στον ιδιωτικό τομέα, σε σύγκριση με τα ευρωπαϊκά πρότυπα. Ομολογουμένως, αρκετοί οργανισμοί δεν διαθέτουν υπαλλήλους με επαρκείς δεξιότητες στις διαδικασίες ψηφιακού μετασχηματισμού, αλλά και την ασφάλεια στον κυβερνοχώρο, γεγονός που επιβραδύνει έναν ήδη πολύ απαιτητικό στόχο για τα ελληνικά δεδομένα. Παρ’ όλα αυτά, οι επιχειρήσεις κάνουν σημαντική προσπάθεια στον τομέα των social media, όμως αυτό δεν είναι αρκετό για να επιτευχθεί ο επιθυμητός μετασχηματισμός, καθώς βασικοί παράγοντες είναι η χρήση Cloud για καταχώριση δεδομένων και η τεχνητή νοημοσύνη, στα οποία, όπως φαίνεται, είμαστε χιλιόμετρα πίσω. Παράλληλα, στο φαινόμενο επηρεάζει ακόμη και η καθυστέρηση της επέκτασης του δικτύου των οπτικών ινών που καθιστά αργή τη σύνδεση στο διαδίκτυο, ενώ απογοητευτικά είναι τα αποτελέσματα και όσον αφορά τα ευρυζωνικά δίκτυα.

Βήματα γίνονται, όμως, σε σχέση με την υπόλοιπη Ευρωπαϊκή Ένωση, αυτά είναι μάλλον αρκετά αργά, αν και ο δημόσιος τομέας φαίνεται πως κάνει κάποιες «φιλότιμες» προσπάθειες που δεν αρκούν για να καλύψουν το τεράστιο χάσμα που χρειάζεται αλλαγή στρατηγικής, φιλοσοφίας, συνεχή ενημέρωση και, όπως όλα, επένδυση χρημάτων.

Συνδεθείτε παρακάτω
ή αποκτήστε ετήσια συνδρομή εδώ.