Το περασμένο καλοκαίρι, σχηματίστηκαν ουρές έξω από καταστήματα ηλεκτρονικών ειδών σε Τόκιο, Λονδίνο και Νέα Υόρκη. Ο κόσμος περίμενε ώρες για να αγοράσει μια κονσόλα. Το Nintendo Switch 2.
Η Nintendo ιδρύθηκε το 1889 στο Κιότο της Ιαπωνίας και σήμερα κατάφερε πουλάει 7 εκατομμύρια κονσόλες μέσα σε έναν μόνο μήνα. Πώς έφτασε όμως μέχρι εδώ; Η απάντηση ξεκινά με μια απόφαση που κανένας επιχειρηματίας της εποχής δεν θα τολμούσε εύκολα να πάρει.
Το 1889 ένας τριαντάχρονος τεχνίτης, ο Φουσαζίρο Γιαμάουτσι (Fusajiro Yamauchi) νοικίασε ένα μικρό κτίριο στο Κιότο και άρχισε να φτιάχνει χαρτιά hanafuda, τις λουλουδένιες κάρτες που χρησιμοποιούνταν για τζόγο στη γκρίζα ζώνη της ιαπωνικής νομιμότητας. Τα χαρτιά δεν είχαν αριθμούς, άρα η κυβέρνηση δεν μπορούσε να τα απαγορεύσει. Και οι πελάτες που τα ήθελαν περισσότερο ήταν τα παράνομα καζίνο της Yakuza στο Κιότο.
Οι περισσότεροι κατασκευαστές χαρτιών αποχώρησαν από την αγορά, φοβούμενοι τη συνεργασία με τον υπόκοσμο. Ο Γιαμάουτσι έκανε ακριβώς το αντίθετο. Είδε την ευκαιρία, επεκτάθηκε και έγινε ο κυρίαρχος παραγωγός hanafuda στην Ιαπωνία, με τα παράνομα στέκια της Yakuza να αποτελούν τη σταθερότερη πελατεία του. Αυτή είναι η αρχή της Nintendo.
Χαρτιά, ρύζι, ταξί και ξενοδοχεία αγάπης
Το 1949, ο Χιρόσι Γιαμάουτσι (Hiroshi Yamauchi), δισέγγονος του ιδρυτή, αναλαμβάνει την προεδρία της εταιρείας σε ηλικία 22 ετών, μετά από εγκεφαλικό του παππού του. Έθεσε όμως έναν όρο: να είναι ο μόνος από την οικογένεια στη Nintendo.
Η πρώτη του μεγάλη διαπίστωση ήταν ότι η εταιρεία που μόλις πήρε στα χέρια του δεν είχε μέλλον, αφού οι χειροποίητες κάρτες έχουν όριο ανάπτυξης. Το 1956, ταξιδεύει στις ΗΠΑ για να συναντήσει τον μεγαλύτερο κατασκευαστή τραπουλών στον κόσμο και βρίσκει μια μικρή εταιρεία σε ένα ταπεινό γραφείο. Η διαπίστωση τον συγκλονίζει: αν αυτό είναι το μέγιστο δυνατό για έναν κατασκευαστή χαρτιών, τότε η Nintendo πρέπει να γίνει κάτι άλλο.
Και εκεί αρχίζουν τα πειράματα:
- Επένδυσε στο στιγμιαίο ρύζι. Αποτυχία.
- Έφτιαξε εταιρεία ταξί με το όνομα Daiya στο Κιότο. Αποτυχία.
- Έχτισε «ξενοδοχείο αγάπης» με ωριαία μίσθωση δωματίων. Έβγαζει κέρδος, αλλά δεν έχει προοπτική, ειδικά όταν η Yakuza αρχίζει να το χρησιμοποιεί για δικές της δραστηριότητες.
Ο Γιαμάουτσι κλείνει τα πάντα και ψάχνει ξανά.
Το «χέρι» που τα άλλαξε όλα
Τα τέλη της δεκαετίας του ’60, ο Γιαμάουτσι κάνει μια βόλτα στο εργοστάσιό του και παρατηρεί έναν υπάλληλο να παίζει με ένα παιχνίδι που έφτιαξε μόνος του για να περνά την ώρα του. Είναι ένας τηλεσκοπικός βραχίονας, μια χειρολαβή που επεκτεινόταν και έπιανε αντικείμενα.
Ο υπάλληλος λεγόταν Γκουνπέι Γιόκοϊ (Gunpei Yokoi). Ο Γιαμάουτσι τον τράβηξε αμέσως από το τμήμα που εργαζόταν, τον έβαλε στην ανάπτυξη προϊόντων και του ζήτησε να μετατρέψει τον βραχίονα σε εμπορικό προϊόν για τα Χριστούγεννα. Το αποτέλεσμα ήταν το Ultra Hand, που πούλησε πάνω από ένα εκατομμύριο τεμάχια. Η Nintendo είχε βρει τον δρόμο της και το Ultra Hand ήταν το πρώτο μεγάλο επιτυχημένο παιχνίδι που την έβγαλε από την αγορά των καρτών.
Ο Γιόκοϊ δεν σταμάτησε εκεί. Έγινε ο άνθρωπος που σχεδίασε αργότερα το Game Boy.
Από τον Donkey Kong στο Switch 2
Το 1974, η Nintendo εξασφαλίζει τα ιαπωνικά δικαιώματα διανομής για την πρώτη κονσόλα video game οικιακής χρήσης στον κόσμο, το Magnavox Odyssey. Τρία χρόνια αργότερα κυκλοφορεί τις πρώτες δικές της κονσόλες. Και το 1981, ένας νέος σχεδιαστής ο Σιγκέρου Μιγιαμότο (Shigeru Miyamoto) δημιουργεί το Donkey Kong – ένα arcade game όπου ο παίκτης χειρίζεται έναν ατρόμητο υδραυλικό με κόκκινο καπέλο για να σώσει μια κοπέλα από έναν γορίλα.
Ο χαρακτήρας αυτός αρχικά ονομαζόταν απλώς “Jumpman”. Αυτός ο Jumpman έγινε ο Mario και το Donkey Kong, στην ουσία, ήταν το origin story του.
Η επιβίωση
Το 1983, η αγορά video games στις ΗΠΑ κατέρρευσε. Οι καταναλωτές είχαν χορτάσει από κακής ποιότητας παιχνίδια, οι λιανέμποροι αδειάζουν τα ράφια τους και η βιομηχανία έχασε σχεδόν 3 δισεκατομμύρια δολάρια σε δύο χρόνια. Κανείς δεν ήθελε να ακούσει για «κονσόλες».
Ο Γιαμάουτσι το έλυσε αλλάζοντας το brand. Το Nintendo Entertainment System (NES) δεν πουλήθηκε ως κονσόλα βιντεοπαιχνιδιών, αλλά ως παιχνίδι. Συνοδεύτηκε από το Zapper, το εικονικό πιστόλι φωτός για το Duck Hunt , και μπήκε στα ράφια των καταστημάτων παιχνιδιών, όχι των ηλεκτρονικών. Οι έμποροι το δέχτηκαν γιατί φαινόταν σαν κάτι διαφορετικό. Ήταν το ίδιο πράγμα με άλλη συσκευασία, και αυτό ήταν αρκετό για να αναστήσει έναν ολόκληρο κλάδο.
Το 1985, το NES κυκλοφορεί στη Βόρεια Αμερική και γίνεται ανάρπαστο. Ακολουθούν το Game Boy, το Super Nintendo, το Nintendo 64, το Wii, το DS, και το 2017 το Switch, η πρώτη κονσόλα που παίζεται και ως φορητή και ως οικιακή.
Τα νούμερα σήμερα
Τον Ιούνιο του 2025, η Nintendo κυκλοφορεί το Switch 2. Η κονσόλα σπάει ρεκόρ: σύμφωνα με τα επίσημα οικονομικά αποτελέσματα της εταιρείας για τα τρία πρώτα τρίμηνα του οικονομικού έτους 2026 (Απρίλιος-Δεκέμβριος 2025), οι πωλήσεις του Switch 2 έφτασαν τις 17,37 εκατομμύρια μονάδες σε μόλις επτά μήνες από την κυκλοφορία του. Μόνο τον Δεκέμβριο του 2025 πουλήθηκαν 7,1 εκατομμύρια μονάδες. Τα έσοδα της Nintendo για την ίδια περίοδο έφτασαν τα 1,9 τρισεκατομμύρια γιεν (περίπου 12,2 δισ. δολάρια), σημειώνοντας αύξηση 99,3% σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά. Τα καθαρά κέρδη ανήλθαν σε 358,8 δισ. γιεν (περίπου 2,3 δισ. δολάρια), αυξημένα κατά 51,3%.
Το πρωτότυπο Switch, που κυκλοφόρησε το 2017, έχει πουλήσει 155,37 εκατομμύρια μονάδες παγκοσμίως, καθιστώντας το την κονσόλα με τις περισσότερες πωλήσεις στην ιστορία της Nintendo.
Από τις χειροποίητες κάρτες Hanafuda που αγάπησε ο υπόκοσμος μέχρι τον Donkey Kong, τον Mario και το Switch, η Nintendo δεν ακολούθησε ποτέ ευθεία γραμμή. Ακολούθησε ανθρώπους. Έναν τεχνίτη που δούλευε για παράνομα καζίνο. Έναν πρόεδρο που δοκίμασε ρύζι, ταξί και δωμάτια με ωριαία χρέωση πριν βρει το δρόμο του. Έναν υπάλληλο που την έβγαλε από την αγορά των καρτών και έναν σχεδιαστή που έγινε θρύλος. Αυτή η διαδρομή κρατά τη Nintendo ακόμα στα σπίτια μας.
