THE BULLET POINT "PREVIEW"
Το μερίδιο του τριμήνου Ιουλίου–Σεπτεμβρίου στις τουριστικές εισπράξεις έμεινε στο 58,3% έως το 2023 και υποχώρησε στο 52,5% μέσα σε δύο μόλις χρόνια.
Ο επισκέπτης του τριμήνου Απριλίου–Ιουνίου ξόδεψε το 2025 κατά μέσο όρο 684 ευρώ ανά ταξίδι, έναντι 596 ευρώ εκείνου του τριμήνου Ιουλίου–Σεπτεμβρίου.
Τα σύντομα ταξίδια στην πόλη ανέβασαν το μερίδιο της Αττικής στις επισκέψεις από 16,2% το 2019 σε 23,2% το 2025, σύμφωνα με το ΙΝΣΕΤΕ.
Για δεκαετίες ο ελληνικός τουρισμός οργάνωνε τη χρονιά του γύρω από τον Ιούλιο και τον Αύγουστο. Τότε συγκεντρώνονταν οι πτήσεις, τότε γίνονταν οι προσλήψεις, τότε κρινόταν ο τζίρος κάθε ξενοδόχου. Τα τελευταία καλοκαίρια, ωστόσο, οι ακραίες θερμοκρασίες και οι πυρκαγιές έγιναν μέρος της εμπειρίας του ταξιδιώτη. Το 2023 οι φωτιές στη Ρόδο οδήγησαν σε εκκενώσεις ξενοδοχείων, ενώ τον Ιούλιο του 2025 η Ακρόπολη έκλεισε τις μεσημεριανές ώρες λόγω καύσωνα.
Σύμφωνα με το Ινστιτούτο του ΣΕΤΕ (ΙΝΣΕΤΕ), η υπερβολική ζέστη συμβάλλει, μαζί με τη γήρανση του πληθυσμού, στη μετατόπιση μέρους της ζήτησης προς την άνοιξη και το φθινόπωρο, το λεγόμενο shoulder season. Με τη σεζόν του 2026 να κλείνει, το ερώτημα είναι αν ο κλάδος μπορεί να «ακολουθήσει» μια σεζόν που ξεκινά νωρίτερα και τελειώνει αργότερα.
Το καλοκαίρι φαίνεται πως χάνει σιγά-σιγά μερίδιο
Με βάση την επεξεργασία των στοιχείων της Τράπεζας της Ελλάδος (ΤτΕ) από το ΙΝΣΕΤΕ, το 2019, τελευταία χρονιά πριν από την πανδημία, το τρίμηνο Ιουλίου–Σεπτεμβρίου έφερε το 58,3% των τουριστικών εισπράξεων, χωρίς την κρουαζιέρα. Το 2023 το μερίδιο βρισκόταν ακόμη στο ίδιο ακριβώς ποσοστό, 58,3%.
Η ουσιαστική αλλαγή φάνηκε το 2024. Μέσα σε έναν χρόνο το μερίδιο του τριμήνου Ιουλίου–Σεπτεμβρίου έπεσε στο 53,8%, με κερδισμένο το διάστημα Οκτωβρίου–Δεκεμβρίου. Το 2025 η τάση συνεχίστηκε πιο ήπια, με το τρίτο τρίμηνο στο 52,5% και το τελευταίο στο 15,1%. Τα στοιχεία της ΤτΕ για το 2026 ενισχύουν την εικόνα ανάπτυξης της ζήτησης εκτός της παραδοσιακής αιχμής.
Πέρα από τη ζέστη, το Ινστιτούτο αποδίδει τη μετατόπιση και στις λιγότερες οικογένειες που δεσμεύονται από τις σχολικές διακοπές. Το 2025 ο επισκέπτης του τριμήνου Απριλίου–Ιουνίου έμεινε κατά μέσο όρο περισσότερες νύχτες και ξόδεψε περισσότερα ανά ταξίδι από εκείνον του τριμήνου Ιουλίου–Σεπτεμβρίου, 684 ευρώ έναντι 596. Ο επισκέπτης του δεύτερου τριμήνου, δηλαδή, δεν είναι ο φθηνός πελάτης της σεζόν. Στο τελευταίο τρίμηνο του έτους, αντίθετα, η μέση παραμονή πέφτει στις 5,6 νύχτες και, με παρόμοια ημερήσια δαπάνη, η δαπάνη ανά ταξίδι υποχωρεί. Τον φετινό Αύγουστο, σύμφωνα με την ΤτΕ, η εισερχόμενη ταξιδιωτική κίνηση αυξήθηκε κατά 13,4%, ενώ οι εισπράξεις μόλις κατά 6,5%. Ο μήνας αιχμής έφερε περισσότερους επισκέπτες, που ξόδεψαν όμως λιγότερα ο καθένας.
Η κλιματική κρίση στον λογαριασμό τουριστών και επιχειρήσεων
Η κλιματική κρίση έχει δώσει το όνομά της και σε ένα ειδικό τέλος. Από το 2024 το Τέλος Ανθεκτικότητας στην Κλιματική Κρίση αντικατέστησε τον φόρο διαμονής και το πληρώνει ο πελάτης, για κάθε δωμάτιο ή κατάλυμα ανά βραδιά. Το ύψος του ακολουθεί τη σεζόν, μόνο που η «υψηλή» περίοδος του τέλους απλώνεται ήδη σε επτά μήνες, από τον Απρίλιο ως τον Οκτώβριο. Ο επισκέπτης του Απριλίου πληρώνει δηλαδή την ίδια χρέωση με εκείνον του Αυγούστου. Από το 2025 στη βραχυχρόνια μίσθωση είναι 8 ευρώ την υψηλή περίοδο και 2 ευρώ τους υπόλοιπους μήνες, με υψηλότερη χρέωση για τις μονοκατοικίες άνω των 80 τ.μ., ενώ στα πεντάστερα ξενοδοχεία φτάνει τα 15 ευρώ.
Οι φυσικές καταστροφές μπήκαν επίσης και στα έξοδα των επιχειρήσεων. Από τον Ιούνιο του 2025, όσες έχουν κύκλο εργασιών άνω των 500.000 ευρώ, ανάμεσά τους και τα μεγαλύτερα ξενοδοχεία, υποχρεούνται να ασφαλίζονται απέναντι σε δασική πυρκαγιά, πλημμύρα και σεισμό για τουλάχιστον το 70% της αξίας των περιουσιακών τους στοιχείων, διαφορετικά αποκλείονται από την κρατική αρωγή μετά από μια καταστροφή.
Τις ημέρες του καύσωνα αλλάζουν επίσης και ορισμένοι κανόνες εργασίας. Το υπουργείο Εργασίας επιβάλλει τοπικά παύση των χειρωνακτικών εργασιών σε εξωτερικό χώρο και των διανομών από τις 12 το μεσημέρι έως τις 5 το απόγευμα, όπως τον Ιούλιο του 2025, όταν το μέτρο κάλυψε και την ανατολική Ρόδο.
Η Αττική ξεχωρίζει στον εγχώριο χάρτη
Η σεζόν δεν απλώνεται με τον ίδιο ρυθμό σε όλη τη χώρα. Η πόλη φαίνεται να προσαρμόζεται πιο εύκολα από την παραλία. Η Αττική κερδίζει από την τάση των city breaks, τα σύντομα ταξίδια στην πόλη, που κατά το ΙΝΣΕΤΕ ανέβασαν το μερίδιό της στις επισκέψεις από 16,2% το 2019 σε 23,2% το 2025. Πέρυσι, μαζί με το Νότιο Αιγαίο, συγκέντρωσε το μεγαλύτερο μέρος της αύξησης των εσόδων. Η Κρήτη και τα Ιόνια, αντίθετα, είδαν περισσότερους επισκέπτες αλλά λιγότερα έσοδα, χωρίς το Ινστιτούτο να το αποδίδει καθαρά στο κλίμα.
Με το 52,5% των εσόδων να έρχεται ακόμη από το τρίμηνο με τις υψηλότερες θερμοκρασίες, η διεύρυνση της ζήτησης δεν αρκεί για να δημιουργήσει έναν τουρισμό τεσσάρων εποχών. Μια μεγαλύτερη σεζόν χρειάζεται περισσότερους μήνες λειτουργίας για ολόκληρο τον προορισμό, από τις αεροπορικές συνδέσεις και τα καταλύματα ως την εστίαση, τις μεταφορές και τους διαθέσιμους εργαζόμενους. Άλλο να υπάρχουν ταξιδιώτες που θέλουν να έρθουν τον Απρίλιο ή τον Νοέμβριο και άλλο να βρίσκουν ένα οικοσύστημα σε ουσιαστική λειτουργία.
GOOD TO KNOW
Το Τέλος Ανθεκτικότητας στην Κλιματική Κρίση χρεώνεται ανά δωμάτιο ή κατάλυμα και ανά βραδιά. Σε ένα πεντάστερο ξενοδοχείο είναι 15 ευρώ από τον Απρίλιο ως τον Οκτώβριο και 4 ευρώ τους υπόλοιπους μήνες. Τα ίδια ισχύουν για τις μονοκατοικίες βραχυχρόνιας μίσθωσης άνω των 80 τ.μ.
Ο μέσος επισκέπτης έμεινε στην Ελλάδα 6,1 νύχτες το 2025, από 7,4 το 2019, σύμφωνα με το ΙΝΣΕΤΕ. Την ίδια περίοδο η μέση δαπάνη ανά διανυκτέρευση ανέβηκε από 76 σε 97 ευρώ, άρα οι ταξιδιώτες μένουν λιγότερο αλλά ξοδεύουν περισσότερα κάθε μέρα.
