THE BULLET POINT "PREVIEW"
Το 1945, πριν ιδρυθεί η Sony, ο Masaru Ibuka κατασκεύασε μια ηλεκτρική συσκευή για ρύζι από ξύλινο δοχείο και ηλεκτρόδια αλουμινίου. Το ρύζι δεν μαγειρευόταν ομοιόμορφα και η συσκευή δεν κυκλοφόρησε ποτέ.
Η πρώτη πραγματική επιτυχία ήταν η μετατροπή ραδιοφώνων για βραχέα κύματα. Δημοσίευμα της Asahi Shimbun έφερε μεγαλύτερη προβολή και νέες παραγγελίες στη δραστηριότητα. Λίγο αργότερα, ο Akio Morita και ο Ibuka ενώθηκαν για τη δημιουργία της εταιρείας.
Η Tokyo Tsushin Kogyo ιδρύθηκε τον Μάιο του 1946 με κεφάλαιο 190.000 γιεν και περίπου 20 εργαζόμενους. Το 1958 μετονομάστηκε σε Sony Corporation.
Σήμερα, το όνομα Sony συνδέεται με την ψυχαγωγία, τη μουσική, τον κινηματογράφο, τα βιντεοπαιχνίδια και την τεχνολογία. Για πολλές γενιές καταναλωτών υπήρξε συνώνυμο της τηλεόρασης, του φορητού ραδιοφώνου, του Walkman και αργότερα του PlayStation. Δύσκολα θα φανταζόταν κανείς ότι ένα από τα πρώτα εγχειρήματα στην ιστορία της αφορούσε κάτι πολύ πιο συνηθισμένο: το μαγείρεμα του ρυζιού.
Η ιστορία ξεκινά το 1945, στην Ιαπωνία που προσπαθούσε να ανασυγκροτηθεί μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Ο μηχανικός Masaru Ibuka εγκαταστάθηκε στο Τόκιο και δημιούργησε μια μικρή ερευνητική δραστηριότητα με την ονομασία Tokyo Tsushin Kenkyujo. Δεν υπήρχε ακόμη εταιρεία Sony, ούτε η βιομηχανική υποδομή που θα αποκτούσε αργότερα. Υπήρχαν μηχανικοί, περιορισμένα μέσα και η ανάγκη να αναπτυχθούν τεχνολογικές λύσεις που θα μπορούσαν να βρουν αγοραστές.
Μια ξύλινη συσκευή που δεν μαγείρευε σωστά
Ο Ibuka αναζητούσε προϊόντα με πρακτική χρησιμότητα για την καθημερινότητα. Ένα από τα σχέδιά του ήταν μια ηλεκτρική συσκευή μαγειρέματος ρυζιού. Η κατασκευή ήταν εξαιρετικά απλή: ένα ξύλινο δοχείο, στο κάτω μέρος του οποίου είχαν τοποθετηθεί ηλεκτρόδια από αλουμίνιο. Η ιδέα ήταν ότι το ηλεκτρικό ρεύμα θα δημιουργούσε τη θερμότητα που χρειαζόταν το μαγείρεμα.
Το αποτέλεσμα όμως δεν ήταν ικανοποιητικό. Το ρύζι δεν μαγειρευόταν ομοιόμορφα και η συσκευή δεν εξελίχθηκε ποτέ σε εμπορικό προϊόν. Η ίδια η Sony καταγράφει σήμερα το εγχείρημα στην επίσημη ιστορία της, ανάμεσα στις πρώτες προσπάθειες του Ibuka.
Η λεπτομέρεια έχει σημασία. Η Sony δεν ξεκίνησε ως κατασκευάστρια συσκευών ρυζιού που αργότερα άλλαξε κλάδο. Επρόκειτο για μια πειραματική κατασκευή, πριν από την ίδρυση της εταιρείας με τη μορφή που γνωρίζουμε. Δεν αποτέλεσε εμπορική δραστηριότητα, αλλά ένα από τα πρώτα δείγματα της διάθεσης του Ibuka να δοκιμάζει διαφορετικές εφαρμογές της τεχνολογίας.
Η πραγματική πρώτη επιτυχία
Οι πρώτες εργασίες που απέφεραν έσοδα σχετίζονταν περισσότερο με την τεχνολογική εξειδίκευση των ιδρυτών. Στη μεταπολεμική Ιαπωνία υπήρχε μεγάλη ζήτηση για την τροποποίηση ραδιοφωνικών δεκτών, ώστε να μπορούν να λαμβάνουν εκπομπές βραχέων κυμάτων. Η δραστηριότητα αυτή προσέλκυσε πελάτες και έγινε γνωστή μέσα από δημοσίευμα της εφημερίδας Asahi Shimbun.
Ένα δημοσίευμα για τη νέα δραστηριότητα του Ibuka διάβασε και ο Akio Morita, ο οποίος τον είχε γνωρίσει στη διάρκεια του πολέμου, και επικοινώνησε ξανά μαζί του. Οι δύο άνδρες ίδρυσαν τον Μάιο του 1946 την Tokyo Tsushin Kogyo, την εταιρεία από την οποία προήλθε η Sony. Ξεκίνησαν με κεφάλαιο 190.000 γιεν και περίπου 20 εργαζόμενους.
Η νέα επιχείρηση επικεντρώθηκε στην ανάπτυξη ηλεκτρονικών συσκευών. Το 1950 παρουσίασε το G-Type, το πρώτο μαγνητόφωνο της Ιαπωνίας. Ήταν μια ογκώδης συσκευή, βάρους περίπου 35 κιλών, με τιμή 160.000 γιεν. Παρότι τεχνολογικά πρωτοποριακή, δεν ήταν εύκολο να βρει αγοραστές. Χρειάστηκε να αναπτυχθούν νέες χρήσεις και διαφορετικά μοντέλα, ώστε η ηχογράφηση να αποκτήσει ευρύτερη αγορά.
Το 1955 ακολούθησε το TR-55, το πρώτο ιαπωνικό ραδιόφωνο με τρανζίστορ που κυκλοφόρησε εμπορικά. Εδώ η Sony άρχισε να διαμορφώνει ένα από τα χαρακτηριστικά που θα την έκαναν παγκοσμίως γνωστή: τη μεταφορά τεχνολογιών από μεγάλες, σταθερές συσκευές σε μικρότερες συσκευές προσωπικής χρήσης.
Από την Ιαπωνία στις διεθνείς αγορές
Το 1958 η Tokyo Tsushin Kogyo μετονομάστηκε επίσημα σε Sony Corporation. Η αλλαγή δεν ήταν απλώς μια συντομότερη ονομασία. Η εταιρεία είχε ήδη αρχίσει να διεκδικεί παρουσία εκτός Ιαπωνίας και χρειαζόταν ένα όνομα που θα αναγνωριζόταν και θα προφερόταν εύκολα σε διαφορετικές γλώσσες.
Ακολούθησαν δεκαετίες ανάπτυξης. Το 1968 παρουσιάστηκε η έγχρωμη τηλεόραση Trinitron, το 1979 το πρώτο Walkman και το 1994 το πρώτο PlayStation στην Ιαπωνία. Η εταιρεία επεκτάθηκε επίσης στη μουσική βιομηχανία και στον κινηματογράφο, αποκτώντας δραστηριότητες που διαμόρφωσαν τη σημερινή της ταυτότητα.
Το 2026 ο όμιλος συμπληρώνει 80 χρόνια από την επίσημη ίδρυσή του. Δεν είναι πλέον μόνο κατασκευαστής ηλεκτρονικών συσκευών. Οι δραστηριότητές του εκτείνονται από το PlayStation και τα κινηματογραφικά στούντιο μέχρι τα μουσικά δικαιώματα και τους αισθητήρες εικόνας που χρησιμοποιούνται σε ψηφιακές συσκευές.
Τι δείχνει μια αποτυχημένη αρχή
Η ιστορία της ξύλινης συσκευής για ρύζι δεν αποδεικνύει ότι οι αποτυχίες οδηγούν υποχρεωτικά στην επιτυχία. Η επίσημη ιστορία της Sony δεν παρουσιάζει τη συγκεκριμένη κατασκευή ως τεχνολογικό πρόδρομο των μετέπειτα προϊόντων της.
Δείχνει όμως κάτι σημαντικό για τις πρώτες ημέρες μιας επιχείρησης: η τελική της ταυτότητα δεν είναι πάντα γνωστή από την αρχή. Ο Ibuka δεν είχε δημιουργήσει ακόμη μια εταιρεία καταναλωτικών ηλεκτρονικών με παγκόσμια παρουσία. Αναζητούσε εφαρμογές για τις γνώσεις του και τρόπους να δημιουργήσει προϊόντα που θα είχαν χρησιμότητα.
Η Sony έγινε μεγάλη όταν κατάφερε να συνδυάσει αυτή τη διάθεση πειραματισμού με τεχνική εξειδίκευση, παραγωγή και εμπορική ανάπτυξη. Η ξύλινη συσκευή του 1945 αποτυπώνει πόσο διαφορετική μπορεί να είναι η αφετηρία μιας επιχείρησης από εκείνο που τελικά θα την κάνει γνωστή.
GOOD TO KNOW
Το όνομα Sony προέκυψε από τη λατινική λέξη «sonus», που σχετίζεται με τον ήχο, και την αγγλική λέξη «sonny», που σημαίνει μικρό αγόρι. Σύμφωνα με την ίδια την εταιρεία, ήθελαν ένα όνομα που να θυμίζει μια μικρή ομάδα νέων ανθρώπων με ενέργεια και πάθος για νέες ιδέες.
Η πρώτη αυτόματη ηλεκτρική συσκευή μαγειρέματος ρυζιού για οικιακή χρήση κυκλοφόρησε στην Ιαπωνία το 1955 από την Toshiba, δέκα χρόνια μετά την προσπάθεια του Ibuka. Το μοντέλο ER-4 θεωρείται η πρώτη αυτόματη συσκευή μαγειρέματος ρυζιού στον κόσμο.
Ο Akio Morita προερχόταν από οικογένεια με παράδοση αιώνων στην παραγωγή σάκε και προοριζόταν να αναλάβει την οικογενειακή επιχείρηση. Επέλεξε όμως διαφορετική διαδρομή, και ο πατέρας του συνέβαλε στη χρηματοδότηση της νέας εταιρείας.
