THE BULLET POINT "PREVIEW"
Η Ρουμανία έχει πλέον υψηλότερο κατά κεφαλήν ΑΕΠ σε όρους αγοραστικής δύναμης από την Ελλάδα: 78% του ευρωπαϊκού μέσου όρου έναντι 68%, σύμφωνα με τη Eurostat.
Ο Ρουμάνος καταναλωτής γίνεται όλο και πιο προσεκτικός στην τιμή και στρέφεται στις προσφορές, καθώς πιέζουν ο ΦΠΑ και ο πληθωρισμός.
Η ελληνική παρουσία άλλαξε πρόσωπο: οι μεγάλες τραπεζικές θυγατρικές και ο ΟΤΕ αποχώρησαν, ενώ ΔΕΗ, Metlen, AKTOR, Jumbo και Coca-Cola HBC είναι σήμερα οι μεγάλοι παίκτες.
Για πολλά χρόνια, η Ρουμανία ήταν για την ελληνική επιχείρηση η «φθηνή» αγορά της γειτονιάς. Ένα μέρος για να μεταφέρεις παραγωγή ή να ανοίξεις μερικά καταστήματα. Αυτή η εικόνα δεν ισχύει πια.
Σύμφωνα με τις προκαταρκτικές εκτιμήσεις της Eurostat για το 2025, το κατά κεφαλήν ΑΕΠ της Ρουμανίας, προσαρμοσμένο για τις διαφορές στις τιμές, έφτασε το 78% του μέσου όρου της ΕΕ. Η Ελλάδα βρίσκεται στο 68%, μαζί με τη Βουλγαρία στην τελευταία θέση της Ένωσης. Ο γείτονας δεν μας πλησιάζει. Μας έχει ήδη προσπεράσει.
Μία χώρα, πολλές αγορές
Η Ρουμανία έχει περίπου 19 εκατομμύρια κατοίκους, σχεδόν διπλάσιους από την Ελλάδα. Δεν είναι όμως μία ενιαία αγορά. Στην περιοχή του Βουκουρεστίου, το κατά κεφαλήν ΑΕΠ είναι σχεδόν διπλάσιο του ευρωπαϊκού μέσου όρου, από τα υψηλότερα στην ΕΕ. Μεγάλο μέρος της υπαίθρου ζει με πολύ χαμηλότερα εισοδήματα. Για μια εταιρεία που μπαίνει, το «πού» μετράει όσο και το «αν».
Ο καταναλωτής: μεγαλύτερη προσοχή στην τιμή και στις προσφορές
Η Eurostat μετρά και την πραγματική κατανάλωση ανά κάτοικο. Ο δείκτης δείχνει τα αγαθά και τις υπηρεσίες που φτάνουν τελικά στα νοικοκυριά, μαζί με όσες παρέχει το κράτος, όπως η υγεία και η εκπαίδευση. Το 2025 η Ρουμανία έφτασε εκεί το 86% του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Την ίδια χρονιά, το γενικό επίπεδο τιμών των καταναλωτικών αγαθών και υπηρεσιών ήταν περίπου 35% χαμηλότερο από τον μέσο όρο της ΕΕ. Στα τρόφιμα η διαφορά είναι μικρότερη, περίπου 20%. Η Ρουμανία έχει και το υψηλότερο ποσοστό ιδιοκατοίκησης στην ΕΕ. Το 2024, το 94% των κατοίκων ζούσε σε ιδιόκτητο σπίτι, έναντι 68% στο σύνολο της Ένωσης.
Το 2026 όμως ο καταναλωτής έγινε πιο προσεκτικός. Η Ρουμανία είχε το 2025 το μεγαλύτερο δημοσιονομικό έλλειμμα στην ΕΕ, 7,9% του ΑΕΠ. Για να το μειώσει, η κυβέρνηση αύξησε τον ΦΠΑ στο 21% από τον Αύγουστο του 2025. Η οικονομία μεγάλωσε μόλις 0,7% το 2025. Ο πληθωρισμός έφτασε το 6,6% τον Σεπτέμβριο του 2026, σύμφωνα με τη ρουμανική στατιστική υπηρεσία.
Η μεγαλύτερη προσοχή στην τιμή φαίνεται και στις έρευνες καταναλωτών. Η Cargus ρώτησε περισσότερους από 1.000 καταναλωτές, κυρίως από αστικές περιοχές. Σχεδόν 8 στους 10 δήλωσαν ότι φέτος προσέχουν περισσότερο τις τιμές στις online αγορές. Σχεδόν οι μισοί σκοπεύουν να αγοράζουν πιο συχνά προϊόντα σε προσφορά, ενώ το 57,8% δηλώνει ότι θα περιορίσει τις αγορές μη απαραίτητων προϊόντων. Η πίεση στην τιμή δεν σημαίνει ότι όλες οι κατηγορίες συμπεριφέρονται το ίδιο. Για μια εταιρεία με επώνυμα προϊόντα, η αγορά προσφέρει μέγεθος, αλλά απαιτεί προσεκτική τοποθέτηση στην τιμή και στη σχέση ποιότητας και τιμής.
Η λιανική: ο ανταγωνισμός είναι ευρωπαϊκός
Στα σούπερ μάρκετ πρώτη είναι η Lidl και ακολουθεί η Kaufland. Ισχυρός παίκτης είναι και η Mega Image, που ανήκει στον όμιλο Ahold Delhaize, τον ίδιο που έχει στην Ελλάδα την ΑΒ Βασιλόπουλος. Στις αρχές του 2025 ο όμιλος εξαγόρασε και την αλυσίδα Profi. Στο ηλεκτρονικό εμπόριο κυρίαρχο όνομα είναι το eMAG, που έφερε το Black Friday στη Ρουμανία το 2011. Όποιος ελληνικός λιανέμπορος μπαίνει εκεί αντιμετωπίζει τόσο τοπικές επιχειρήσεις όσο και μεγάλους διεθνείς ομίλους.
Η ελληνική παρουσία: από τις τράπεζες στην ενέργεια
Η Ελλάδα είναι ο δέκατος μεγαλύτερος ξένος επενδυτής στη Ρουμανία, με επενδύσεις 3,8 δισ. ευρώ στο τέλος του 2024. Η κατάταξη είναι της Εθνικής Τράπεζας της Ρουμανίας και μετρά τη χώρα του τελικού επενδυτή.
Το πιο ενδιαφέρον όμως δεν είναι το μέγεθος. Είναι η αλλαγή. Παλιότερα, το πρόσωπο της ελληνικής επιχείρησης στη Ρουμανία ήταν οι τράπεζες και οι τηλεπικοινωνίες. Σήμερα αυτές έχουν φύγει σχεδόν όλες. Το βάρος μετατοπίστηκε στην ενέργεια, στις υποδομές και στη λιανική.
Η χαρτογράφηση
Ενέργεια
– ΔΕΗ: Η μεγαλύτερη ελληνική επένδυση στη χώρα. Εξαγόρασε το 2023 όλες τις δραστηριότητες της Enel στη Ρουμανία: διανομή, προμήθεια ρεύματος και ανανεώσιμες πηγές.
– Metlen: Αναπτύσσει και κατασκευάζει φωτοβολταϊκά πάρκα, ανάμεσά τους και αυτά που πέρασαν στη HELLENiQ ENERGY.
– HELLENiQ ENERGY: Τα πρώτα φωτοβολταϊκά της στη χώρα λειτουργούν εμπορικά από τον Μάρτιο του 2026.
Κατασκευές και βιομηχανία
– AKTOR: Σιδηροδρομικά και οδικά έργα. Ανάμεσά τους είναι ο εκσυγχρονισμός της γραμμής Brașov–Simeria, με τις μεγαλύτερες σιδηροδρομικές σήραγγες της χώρας.
– Hellenic Cables (Cenergy): Εργοστάσιο καλωδίων ενέργειας και τηλεπικοινωνιών στο Βουκουρέστι.
– Alumil: Η ρουμανική θυγατρική της, Alumil Rom Industry, είναι εισηγμένη στο Χρηματιστήριο του Βουκουρεστίου.
Καταναλωτικά και λιανική
– Coca-Cola HBC: Τρία εργοστάσια, στο Ploiești, στην Poiana Negrii και στην Timișoara. Έχει ελληνικές ρίζες και είναι εισηγμένη στο Χρηματιστήριο Αθηνών.
– ΟΛΥΜΠΟΣ (Hellenic Dairies): Στη Ρουμανία από το 1999, με εργοστάσιο γάλακτος στο Brașov. Κοντά στην πόλη έχει κέντρο logistics, από όπου εξυπηρετεί και εξαγωγές σε άλλες ευρωπαϊκές αγορές.
– Jumbo: Δίκτυο μεγάλων καταστημάτων, με νέο κατάστημα στο Baia Mare προγραμματισμένο για το 2026.
– Fourlis: Καταστήματα Intersport.
– Sarantis: Παρούσα από το 1996, ιδιοκτήτρια του ρουμανικού brand Elmiplant.
Ψηφιακά και χρηματοοικονομικά
– Kaizen Gaming: Δραστηριοποιείται με το Betano.
– Hellas Direct: Ψηφιακή ασφάλιση αυτοκινήτου στη ρουμανική αγορά.
– Anytime: Το ψηφιακό brand ασφάλισης της Interamerican. Είναι στη χώρα από το 2025 με την υποχρεωτική ασφάλιση αυτοκινήτου RCA και από το 2026 και με CASCO.
– Alpha Bank: Πούλησε τη θυγατρική της στην UniCredit και κράτησε ποσοστό 9,9% στη UniCredit Bank Romania.
Όσοι έφυγαν
– Eurobank: Πούλησε την Bancpost στην Banca Transilvania το 2018.
– Τράπεζα Πειραιώς: Πούλησε την Piraeus Bank Romania στην J.C. Flowers το 2018.
– Εθνική Τράπεζα: Πούλησε τη Banca Românească στην κρατική Eximbank.
– ΟΤΕ: Πούλησε τη σταθερή τηλεφωνία της Telekom Romania στην Orange το 2021 και την κινητή το 2025.
Τι μας λέει ο χάρτης
Πρώτο, οι ελληνικές εταιρείες πέτυχαν εκεί όπου έφεραν κάτι που η αγορά χρειαζόταν: υποδομές, ενέργεια, ένα διαφορετικό μοντέλο καταστήματος. Οι τράπεζες αποχώρησαν κυρίως μετά την ελληνική κρίση. Τότε οι μητρικές έπρεπε να ενισχύσουν τα κεφάλαιά τους και να επικεντρωθούν στην Ελλάδα.
Δεύτερο, η κίνηση δεν είναι πια μονόδρομος. Ρουμανικές εταιρείες αρχίζουν να έρχονται στην Ελλάδα. Ο όμιλος που ελέγχει τη Dedeman, τη μεγαλύτερη αλυσίδα ειδών σπιτιού και κατασκευής της Ρουμανίας, αγόρασε το 2025 την Praktiker Hellas. Φέτος ο ίδιος όμιλος πήρε και τα Carrefour της Ρουμανίας. Το ρουμανικό κεφάλαιο δεν είναι πια μόνο αποδέκτης επενδύσεων.
Τρίτο, η Ρουμανία του 2026 δεν είναι εύκολη αγορά. Έχει φόρους που ανεβαίνουν, τιμές που πιέζουν και καταναλωτή που μετρά κάθε λέι. Γι’ αυτό αξίζει να την κοιτάξει κανείς τώρα, αλλά όχι με τη λογική που την κοιτούσε πριν από είκοσι χρόνια. Έχει σχεδόν διπλάσιο πληθυσμό από την Ελλάδα και υψηλότερο κατά κεφαλήν ΑΕΠ σε όρους αγοραστικής δύναμης, αλλά ο καταναλωτής της μετρά σήμερα περισσότερο την τιμή. Όποιος μπει δεν χρειάζεται απλώς φθηνό προϊόν. Χρειάζεται σωστή κατηγορία, σωστή τιμή και σωστή γεωγραφία.
Η επιτυχία θα κριθεί ανά κλάδο και επιχειρηματικό σχέδιο.Ο γείτονας δεν είναι πια η «φθηνή» επιλογή. Είναι μια ευκαιρία που ζητά σχέδιο.
GOOD TO KNOW
Το απόθεμα άμεσων ξένων επενδύσεων στη Ρουμανία έφτασε τα 125 δισ. ευρώ στο τέλος του 2024. Πρώτη είναι η Γερμανία με 18,7 δισ. και ακολουθούν η Αυστρία και η Γαλλία.
Από την 1η Ιανουαρίου 2025 η Ρουμανία είναι πλήρες μέλος της ζώνης Σένγκεν, χωρίς ελέγχους στα χερσαία σύνορα. Αυτό διευκολύνει τις μεταφορές εμπορευμάτων από και προς την Ελλάδα.
Σύμφωνα με τις προβλέψεις της ρουμανικής στατιστικής υπηρεσίας, ο πληθυσμός της χώρας θα πέσει στα 15,6 εκατομμύρια ως το 2080. Η αγορά μεγαλώνει σε οικονομικό μέγεθος, όχι σε ανθρώπους.
