Όταν η οπτική ίνα περνά ξανά από την ίδια πόρτα

Χωράνε στην ελληνική αγορά πέντε εταιρείες που αναπτύσσουν δίκτυα οπτικής ίνας; Αν αθροιστούν τα πιο πρόσφατα στοιχεία κάλυψης που έχουν δημοσιοποιήσει ΟΤΕ, ΔΕΗ, Inalan, Nova και Vodafone το φθινόπωρο του 2026, προκύπτει άθροισμα άνω των 7 εκατομμυρίων γραμμών και «περασμένων» ακινήτων.

Δεν πρόκειται, όμως, για μοναδικές διευθύνσεις ούτε για μεγέθη με κοινή μέθοδο και ημερομηνία μέτρησης. Ξεχωριστά από αυτές τις ανακοινώσεις κάλυψης, οι ενεργές συνδέσεις οπτικής ίνας μέχρι το σπίτι (FTTH) ήταν στο τέλος Ιουνίου 2026 1,23 εκατομμύρια, περίπου το 28,8% των σταθερών συνδέσεων internet της χώρας, σύμφωνα με στοιχεία της Εθνικής Επιτροπής Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων.

Ο ΟΤΕ διαθέτει το εκτεταμένο δίκτυο χαλκού πάνω στο οποίο αναπτύχθηκε ιστορικά η σταθερή τηλεφωνία της χώρας. Η οπτική ίνα, όπως σημειώνει το νέο εθνικό ευρυζωνικό σχέδιο, αναπτύσσεται κυρίως στα αστικά κέντρα. Η συγκέντρωση των επενδύσεων στις ίδιες περιοχές δημιουργεί επικαλύψεις ανάμεσα στα δίκτυα, τις οποίες αναγνωρίζει και το ίδιο το σχέδιο. Στις αγροτικές περιοχές, αντίθετα, η ανάπτυξη της οπτικής ίνας είχε μείνει πολύ πίσω. Πλέον επεκτείνεται και μέσω του κρατικού έργου Ultrafast Broadband, που έχει σχεδιαστεί για ημιαστικές και αγροτικές περιοχές.

Η δύσκολη αριθμητική της κάλυψης

Οι εταιρείες δημοσιοποιούν μεγέθη που δεν είναι πάντα απευθείας συγκρίσιμα. Ο ΟΤΕ ξεχωρίζει τις γραμμές του από τα σπίτια και τις επιχειρήσεις που καλύπτονται, ενώ άλλες εταιρείες μετρούν τα «περασμένα» ακίνητα. Η διαφορά δεν είναι μικρή. Σύμφωνα με τον ίδιο τον ΟΤΕ, οι 2,2 εκατομμύρια γραμμές του αντιστοιχούν σε πάνω από 3 εκατομμύρια σπίτια και επιχειρήσεις με τη μέθοδο των άλλων.

Επιπλέον, «περασμένο» δεν σημαίνει απαραίτητα έτοιμο για σύνδεση. Σύμφωνα με τη Nova, περίπου το 70% των 950.000 ακινήτων του δικτύου της βρίσκεται σε κτίρια με ολοκληρωμένη εσωτερική υποδομή. Η ΔΕΗ ανακοίνωσε στις 8 Οκτωβρίου ότι το δίκτυό της είχε ξεπεράσει τα 2,3 εκατομμύρια «περασμένα» ακίνητα, από τα οποία πάνω από 1,5 εκατομμύριο ήταν έτοιμα για άμεση σύνδεση. Τα υπόλοιπα δεν δηλώνονται ακόμη έτοιμα.

Η επικάλυψη των δικτύων είναι διαφορετικό ζήτημα από το ποια ακίνητα περιλαμβάνει κάθε μέτρηση. Καταστήματα, γραφεία, κλειστές κατοικίες και εξοχικά μπορεί να μετρούν στην κάλυψη χωρίς να αντιστοιχούν σε ενεργές συνδρομές. Χωρίς καταγραφή των μοναδικών διευθύνσεων, όμως, δεν μπορεί να υπολογιστεί με ακρίβεια πόσο εκτεταμένες είναι οι επικαλύψεις.

Το ζήτημα φαίνεται και μέσα στις πολυκατοικίες. Η ΠΟΜΙΔΑ έχει καταγγείλει εγκαταστάσεις παράλληλων εσωτερικών δικτύων από διαφορετικούς παρόχους, ακόμη και σε κτίρια με κοινή υποδομή χρηματοδοτημένη από το πρόγραμμα Smart Readiness. Περιγράφει πρόσθετες σωληνώσεις, καλώδια και κουτιά σε εισόδους, διαδρόμους και ορόφους.

Το θέμα έχει φτάσει πλέον στον νομοθέτη. Το σχέδιο νόμου του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης για την εφαρμογή του ευρωπαϊκού κανονισμού για τις υποδομές Gigabit ήταν σε δημόσια διαβούλευση από την 1η έως τις 15 Οκτωβρίου 2026. Περιλαμβάνει ρυθμίσεις για την αξιοποίηση των υφιστάμενων υποδομών και την πρόσβαση στην εσωτερική καλωδίωση των κτιρίων. Επιμέρους τεχνικές λεπτομέρειες παραπέμπονται σε αποφάσεις που θα ακολουθήσουν.

Ποιος φρενάρει και ποιος συνεχίζει

Σύμφωνα με το εθνικό ευρυζωνικό σχέδιο, με βάση τα πλάνα των παρόχων, η κάλυψη με οπτική ίνα αναμένεται να ξεπεράσει το 80% των νοικοκυριών το 2028. Οι πέντε εταιρείες, όμως, δεν τρέχουν πια με την ίδια ταχύτητα.

ΟΤΕ. Παλαιότερα στόχευε σε 3 εκατομμύρια γραμμές ως το 2027. Ο σημερινός σχεδιασμός προβλέπει 2,4 εκατομμύρια ως το τέλος του 2026 και 3,5 εκατομμύρια ως το 2030. Στο τέλος Ιουνίου βρισκόταν στα 2,2 εκατομμύρια γραμμές, ενώ τον Σεπτέμβριο δήλωνε περίπου 730.000 ενεργούς πελάτες οπτικής ίνας.

ΔΕΗ. Συνεχίζει να επεκτείνεται με γρήγορο ρυθμό. Στόχος της είναι να φτάσει από τα 1,5 εκατομμύρια ακίνητα που είναι σήμερα έτοιμα για σύνδεση στα 2 εκατομμύρια ως το τέλος του 2026 και στα 3,8 εκατομμύρια «περασμένα» ως το 2028. Παράλληλα, εξετάζει με τη Vodafone τη δημιουργία κοινής εταιρείας για τα δίκτυά τους.

Inalan. Έχει ξεπεράσει τα 1,3 εκατομμύρια «περασμένα» ακίνητα, περισσότερα από τη Nova, και στοχεύει στα 2,6 εκατομμύρια ως το 2032. Παράλληλα με την επέκταση σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, έχει ήδη ξεκινήσει την κατασκευή δικτύου στα Χανιά.

Nova. Ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε 1,6 εκατομμύρια ακίνητα ως το 2027. Οι νεότερες τοποθετήσεις της εταιρείας δίνουν βάρος στην αξιοποίηση του δικτύου των περίπου 950.000 ακινήτων που έχει ήδη. Από τους περίπου 350.000 πελάτες οπτικής ίνας της Nova, λιγότεροι από τους μισούς εξυπηρετούνται από το δικό της δίκτυο. Οι υπόλοιποι εξυπηρετούνται μέσω δικτύων άλλων παρόχων.

Vodafone. Τον Ιούνιο το δίκτυό της έφτανε τα 620.000 σπίτια και επιχειρήσεις, με στόχο τις 850.000 στο τέλος του 2027.

Μετά την κατασκευή, το στοίχημα είναι οι πελάτες

Στις ενεργές συνδέσεις, ο ΟΤΕ έχει τη μεγαλύτερη βάση πελατών. Σύμφωνα με τον ίδιο, εκατοντάδες χιλιάδες πελάτες άλλων παρόχων χρησιμοποιούν τη δική του υποδομή, αφού Vodafone και Nova αγοράζουν από αυτόν πρόσβαση χονδρικής.

Η κοινή εταιρεία της ΔΕΗ με τη Vodafone σχεδιάζεται να λειτουργεί αποκλειστικά στη χονδρική, παρέχοντας πρόσβαση στο δίκτυό της σε όλους τους παρόχους. Οι δύο πλευρές έχουν υπογράψει μη δεσμευτική συμφωνία. Για να προχωρήσει χρειάζονται έλεγχοι, δεσμευτικές συμβάσεις και οι εγκρίσεις των αρμόδιων αρχών. Αν ολοκληρωθεί, δύο από τα σημερινά ιδιόκτητα δίκτυα υποδομών θα περάσουν σε μία κοινή εταιρεία. Τα καλώδια που έχουν ήδη περάσει, όμως, θα μείνουν στη θέση τους.

Όσο τα δίκτυα περνούν από τις ίδιες πόρτες, το κρίσιμο δεν είναι πια μόνο ποιος θα φτάσει πρώτος, αλλά ποιος θα πείσει τον ένοικο να συνδεθεί. Στις γειτονιές όπου ο καταναλωτής μπορεί να διαλέξει ανάμεσα σε δύο ή τρία δίκτυα, η τιμή, η ταχύτητα, η αξιοπιστία, ο χρόνος ενεργοποίησης και οι συνδυαστικές προσφορές αποκτούν μεγαλύτερο βάρος. Σημασία δεν έχει μόνο να χτίσεις την υποδομή, αλλά στο τέλος της ημέρας να καταφέρεις να την αξιοποιήσεις.